Jan Brzuska

 ,, [...] na Śląsku Cieszyńskim urodził się ksiądz Jan Brzuska (1757 - 1840), który jeszcze jako student teologii w Ołumuńcu rozmiłowań się w fizyce. Jako proboszcz w Istebnej budził lęk wśród górali; uważali go za czarownika wytwarzającego iskry i prąd elektryczny za pomocą maszyny elektrycznej. Ksiądz Brzuska [...] stosował elektryczność do celów terapeutycznych, napisał też dzieło o wpływie elektryczności na organizm ludzki. [...]'' - Krzysztof Rejmer ,,Zapomniana historia nauki czyli fantazje i facecje naszych przodków''

    W 1820 r. Jan Brzuska  domagał się magistratu przydzielenia organisty znającego język Polski. Nie zgadzał się wygłaszanie kazań po niemiecku. 

Grzeszny piorunochron?

 

,,Naukowy konkurent Franklina, zasłużony w badaniach nad elektrycznością, pierwszy profesor fizyki doświadczalnej w Paryżu, ksiądz Jean - Antoine Nollet (1700 - 1770) był wielkim przeciwnikiem budowy piorunochronu, a jako właściwy środek zaradczy zalecał bicie w dzwony. Piorunochron, twierdził Nollet, to urządzenie grzeszne, ponieważ jest wynikiem sprzeciwu wobec woli Boga. A poza tym  on przecież przed piorunami nie chroni, wręcz przeciwnie, ściąga je na dom, co akurat jest prawdą, ale właśnie w ten sposób (jeśli instalacja jest poprawnie wykonana) zapewnia większe bezpieczeństwo'' - Krzysztof Rejmer ,,Zapomniana historia nauki czy fantazje i facecje naszych dziadków''

Przed laty oglądałem w TV Trwam film fabularny o św. Barbarze, która wynalazła piorunochron, wzorując się na opisach świątyni Salomona ;). 

Cyprian z Czerwonego Klasztoru

 

,,Nie miał szczęścia również inny śmiałek, brat Cyprian z Czerwonego Klasztoru nad Dunajcem, czyli Franz Ignatz Jäschke (1724 - 1775), rodem z Polkowitz, kameduła, który według znanej legendy, w 1753 roku, miał na własnoręcznie zbudowanych skrzydłach, korzystając ze sprzyjających wiatrów, zalecieć z Trzech Koron aż nad Morskie Oko, gdzie błyskawicą poraził go i strącił w przepaść rozgniewany anioł. 

    Legendę o bracie Cyprianie zapisał w 1807 roku Krystian Genesisch, przeor klasztoru w Kieżmarku, łacińska kronika mistrza z Rymawskiej Soboty podaje zaś, że po udanej próbie lotu biskup Nitry nakazał spalić w Spiskiej Białej 'diabelski wóz' mnicha z Pienin. Natomiast to, co zrobił z tej legendy w swojej romantycznej balladzie spiski pisarz Ernst Lindner, bardziej nadaje się do opowieści o doktorze Fauście niż do pienińskich kronik.

    W rzeczywistości, opowieść o latającym mnichu musieli przynieść w Pieniny niemieccy osadnicy w latach 1786 - 1788 sprowadzeni do Lechnicy i okolicznych wiosek przez cesarza Józefa II'' - Krzysztof Rejmer ,,Zapomniana historia nauki czyli fantazje i facecje naszych dziadków''

    Brat Cyprian był bohaterem opowiadania Jana Wiktora ,,Zapomniany lotnik'' (1937) i jego późniejszej powieści ,,Skrzydlaty Mnich'' (1947), a czesko - polsko - słowacko - węgierskiego filmu ,,Latający mnich i tajemnica Da Vinci'' (2010). 

Internetowe ,,cuda na kiju'' cz. 139

 

1. Flaming nowofundlandzki jest kryptydą z Kanady. W 1977 r. widział go 21 – letni myśliwy, Harry Mitchell z Woodstock. W tym czasie nie było burzy, mogącej zakłócić trasę przelotu ptaków. Również żaden flaming nie uciekł wtedy z zoo.

Poniższe informacje pochodzą ze strony ,,Arcane Tales’’ na Facebooku.

2. Człowiek w Bandażach (ang. Bandage Man) ukazuje się od lat 50 – tych XX wieku na autostradzie 101 koło Common Beach w Oregonie (USA). Wyróżnia go odór ropiejących ran.

3. W szkockim jeziorze Loch Skye żyje podobno pierzasty krokodyl. Według legend jest strażnikiem jeziora lub potomkiem dinozaurów. Widziano go w latach 2008, 2014 i 2021.

4. W lasach Jukonu w Kanadzie żyje ponoć jaszczurka o mroźnym oddechu (ang. The Ice – Mouth Lizard). Widziano ją jakoby w latach 2004 – 2023. Wnętrze jej paszczy świeci na niebiesko. Przypuszcza się, że jest dinozaurem lub kosmitą.

5. W latach 2015 – 2024 z USA i Kanady napłynęły doniesienia o Rzecznym Człowieku (ang. The River Man). Był blady i chudy jak szkielet. Posiada cienkie ramiona i wyłupiaste oczy. Niepokoił kajakarzy min. chwytając za wiosło. Uratował jednak Emily Tran, ostrzegając ją przed niebezpieczeństwem.

6. Kot Li Hua jest znany już z chińskich mitów z czasów dynastii Liao (907 – 1125). Pokryty niebieskim futrem w czarne pręgi, prowadzi wodny tryb życia. Żywi się rybami i chroni rybaków. Najnowsze relacje o spotkaniach z tym drapieżnikiem pochodzą z lat 2018 – 2022. Nie należy mylić go z rzeczywiście istniejącą, chińską rasą kota o tej samej nazwie.

7. Gandayak jest rzecznym duchem z indonezyjskiej części Borneo. Pierwsze wzmianki o nim pochodzą z VI wieku. Przypomina pół – kobietę, pół – rybę ze srebrnymi, błyszczącymi łuskami. W miejscowych wierzeniach strzeże wody i zamieszkujących ją stworzeń. Niektórzy kryptozoolodzy uważają go za pakicetusa, eoceńskiego wodno – lądowego walenia, który jakimś cudem przetrwał do naszych czasów.

8. W latach 1940 – 1963 w słynnej jaskini Lascoaux we Francji miał ukazywać się szepczący cień. To ożywające malowidło naskalne ludzi pierwotnych mierzyło 3 m wysokości i miało świecące oczy. Wydawało z siebie śpiewny szept.

9. W irlandzkich mitach Glas Gaibhnenn jest magiczną, szaro – zieloną krową, należącą do boga – kowala Goibniu. Napotkanie jej oznaczało błogosławieństwo i nieskończoną obfitość słodkiego mleka.

10. Vacub Caquix był gigantyczną arą z mitologii Majów z Gwatemali. Ptak ten posiadał oczy z kamieni szlachetnych. Uniesiony pychą zamierzał zająć miejsce Słońca i Księżyca. Został zwyciężony przez boskie bliźnięta, braci Hunahpu i Xbalanque, bohaterów świętej księgi ,,Popol Vuh’’.

11. Dziobak z Baraboo pojawia się w legendach miejskich z Wisconsin (USA) od lat 50 – tych XX wieku. (Naturalny areał dziobaków obejmuje Australię i Nową Gwineę). Ostatnio był widziany w 2010 r.

12. Na początku XXI wieku japoński gimnazjalista z Osaki spotkał Niebieskiego Humanoida (ang. The Human Blue). Mierzący 2 m wysokości stwór miał błyszczącą skórę. Popatrzył na ścianę i zniknął.

13. Wasserdämon (niem. wodny demon) z Łużyc pojawił się po raz pierwszy w relacjach słowiańskich chłopów z XIX wieku. Mierzy ponad 2 m wysokości. Ma czarną skórę pokrytą algami i zimne oczy, a do tego straszliwie cuchnie. Topi ludzi i zwierzęta. Spotykano go jeszcze w czasie II wojny światowej.

14. Podczas II wojny światowej amerykańscy żołnierze stacjonujący na Wyspach Salomona, usłyszeli po raz pierwszy o krzyczącej ropusze z Guadalcanal. Późniejsze relacje pochodzą z lat 50 – 80 – tych XX wieku. Gigantyczny płaz, wydający przerażające odgłosy, miał świecące oczy i skórę.

15. Tabareqet był zionącym ogniem wężem z Abisynii (ob. Etiopii). Ten dawny, pogański bóg zemsty i ognia miał być starszy niż pierwsze państwo na ziemiach etiopskich. W 1614 r. został po raz pierwszy opisany w raporcie jezuickich misjonarzy. W 1921 r. polowali na niego Brytyjczycy. Po raz ostatni widziano go w 1994 r.

16. W XVIII wieku Portugalczycy pisali po raz pierwszy o Nhamo Nyoka, gigantycznej osie z terenów dzisiejszych Zambii i Mozambiku. Owad, osiągający rozmiary kajaka, był pokryty twardym pancerze. Jego donośne brzęczenie budziło lęk nawet w krokodylach. Pożerał woły i zabijał ludzi trującym gazem.

17. Girikanda Yaka, demon ze Sri Lanki zamieszkuje klify. Znany już w starożytności przypomina krzyżówkę małpy z jaszczurką. Nie posiada ogona. Według przekazów istoty te rabowały ofiary z pokarmów. Zdaniem kryptozoologów mogą to być nieznane, nocne małpy. (Jedyną znaną nauce małpą, prowadzącą nocny tryb życia jest południowoamerykańska ponocnica).

18. Solgniew jest płaczącym i krzyczący, gdańskim demonem z kopalni soli znanym od XIII wieku. Jego ciało, utworzone z solanki ma biało – różowe zabarwienie. Pokrywają je łuski i koralowce. Spotkanie z Solgniewem grozi halucynacjami i zatruciem solą.

19. Olbrzymi ludożercy z Kaukazu są znani już z XII – wiecznych, gruzińskich legend. Mierzyli ok. 2 m wysokości. Mieli ciemną skórę i żółtawe oczy. Ludożerstwo dawało im nadludzką siłę. Ostatnie relacje o spotkaniach z nimi pochodzą z lat 2004 – 2018.

20. XIV – wieczne legendy mówią o Lwie Cieni z Mali, zamieszkującym pustynie. Olbrzymi drapieżnik miał czarne futro i srebrne oczy. Ubarwienie to maskowało go tak dobrze, że żaden człowiek nie mógł go dostrzec. Pożerał ludzi. Ostatnia relacja o spotkaniu z nim pochodzi z 2014 r.

21. Olbrzymia ośmiornica z Morza Egejskiego mierzyła 15,24 m długości i miała świecące oczy. Pokrywał ją pancerz chroniący przed włóczniami i strzałami. W starożytności zatapiała statki fenickie i greckie. W XVI wieku przeraziła załogę tureckiego statku.

22. W wierzeniach starożytnych Greków olbrzymia ryba Apoloniusza pojawiała się przy zakładaniu nowych miast. Jej widok uznawano za omen (znak wieszczy).

23. W Norwegii znany jest smok z fiordu, widziany jakoby w latach 1613 – 2022. Przypomina węża morskiego. Posiada błyszczące łuski i oczy, rogi i skrzydła.

24. Znana od XVIII wieku bestia z Mongolii jest gigantycznym, ryczącym drapieżnikiem (niedźwiedziem?), wyróżniającym się olbrzymią siłą. Po raz ostatni widziano ją w 2023 r. O spotkaniach z tym zwierzęciem pisali Mongołowie, Rosjanie, Japończycy, Chińczycy i Francuzi.

25. Na początku XX wieku Francuzi widzieli w Laosie olbrzymiego żółwia. Wodno – lądowy gad dobrze maskował wśród roślinności. Zaniepokojony głośno ryczał. Zdaniem kryptozoologów mógł przetrwać od mezozoiku do naszych czasów.

26. W 1976 r. w Belgii było głośno o Obserwatorze z miasteczka Grimbergen. Tajemniczy mężczyzna bez twarzy mierzył ponad 6 stóp wzrostu. Odziany w ciemny strój obserwował ludzi, budząc ich strach. Historia o nim została uznana za żart lub objaw histerii.

27. W latach 2004 – 2021 w Chile grasował hyote. Ten wodny ssak z pomarańczowymi oczami atakował rybaków. Jego pierwowzorem mogła być olbrzymia wydra (arirania lub nawet jakiś nieznany gatunek).

28. W Szwarcwaldzie (Niemcy) żyją leśne olbrzymy, pokryte gęstym owłosieniem. Strzegą lasów przed nadmierną eksploatacją ze strony ludzi. Pierwsze zapisy o nich pochodzą z XIV wieku.

29. Jenglot jest indonezyjskim odpowiednikiem homunkulusa, poszukiwanego przez europejskich alchemików. Ten zmumifikowany człowieczek, przechowywany w naczyniu, posiada długie włosy, kły i pazury. W jengloty przekształcają się szczątki magów, ascetów lub demony. Bronią przed dżinami i pomagają w czarach.

30. W 2008 r. brazylijskie siły specjalne polowały w Puszczy Amazońskiej na Lobo – Hombre (wilkołaka). Stwór unikał walki. Według miejscowych wierzeń był duchem dżungli lub człowiekiem zaklętym w wilka.

31. W podaniach Zulusów z RPA, umdhlebi jest hybrydą drzewa i kraba, znaną również w Eswatini (dawniej: Suazi). Relacje o nim pochodzą z lat 1956 – 2021. Umdhlebi wabi do siebie ludzi i zwierzęta owocami. Następnie narkotyzuje swe ofiary zapachem i pożera je.

Zakalec

 

    W dzieciństwie przypadającym na lata 90 - te XX wieku oglądałem program ,,Ciuchcia''. W jednym z odcinków Kulfon był leniwym piekarzem, szukającym w śnie pociechy za swoje niepowodzenia. Kiedy spał, przychodził skrzat Zakalec. Wkładał palec do ciasta i psuł cały wypiek. Kary Zakalca pogłębiały jedynie poczucie beznadziei Kulfona. Na szczęście błędne koło przerwała wróżka, żaba Monika. Zapędziła Kulfona i Zakalca do wytężonej pracy przy pieczeniu chleba. 

Święto Niepodległości 2025

 W 107 rocznicą odzyskania przez Polskę niepodległości i 1000 - lecie Królestwa Polskiego życzę Wam i sobie żeby Polska była Polską! 

 

Oniricon cz. 1077

         Śniło mi się, że:

- w młodości Konrad T. Lewandowski wystąpił w programie Kuby Wojewódzkiego,

- podziwiałem Wołodymyra Zełeńskiego za odwagę w obronie Ukrainy przed Putinem, miałem nadzieję, że wykaże się podobną odwagą, zakazując kultu Bandery, uznałem, że kult UPA powinien być zwalczony już w latach 90 - tych XX wieku (na jawie też tak uważam),

- w Polsce działa sekta oddająca cześć boską Aleksandrowi Łukaszence,

- o zmierzchu widziałem na bałtyckiej plaży trzy gigantyczne foki wielkości wielorybów,

- kiedy Geralt miał 18 lat, wszystkie kapłanki Melitele były już stare i siwe,

- zmarła ciocia Jolena ov Küjvis ożyła i jak gdyby nigdy nic znów mieszkała zdrowa ze swoim mężem,

- na spacerze w lesie spotkałem chudego, czarnowłosego mężczyznę z ok. 30 - centymetrowym nosem, mógł to być Australijczyk,

- hiszpański konkwistador Almaverde (Albuquerque) odkrył Cieśninę Magellana, oddzielającą Argentynę od Rosji, jego syn, Geuczena był przodkiem plemienia Tehuelczów z Ziemi Ognistej,

- w szkolnej klasie spotkałem po latach Voytakusa ov Viernitisa i Filipusa ov Falconiusa, Viernitis krzyczał na mnie, kazał wykonywać prace domowe i próbował ciągnąć mnie za włosy, schroniłem się przed nim do toalety, lecz po dłuższym czasie wróciłem, chcąc być jak Regulus, dotrzymujący przysięgi złożonej Kartagińczykom,

-w Rosji znajduje się miasto Lüneburg, założone i do dziś zamieszkane przez Duńczyków,

- nie uwierzyłem w przeczytaną w książce historycznej informację o wojnie cara Piotra I z duńskim królem Christianem, Piotr I powołał tajne służby złożone z okultystów, praktykujących mroczną magię rosyjską i mongolską,

- 11 listopada 2025 r. z samego rana przyszli do mnie Andreus ov Sieniticus i jego ojciec, Henricus, aby sprzątać, przestraszyłem się gdy Andreus wylał na podłogę całe wiadro wody, aby ją umyć,

- Hitler został postawiony przez sądem i usprawiedliwiał ludobójstwo jak renesansowi myśliwi, powołujący się na humanistów, chwalących polowania.