Internetowe ,,cuda na kiju'' cz. 167

 

1. W 2019 r. pojawiły się doniesienia o odkryciu średniowiecznej kroniki ,,Gesta Wulinensis ecclesiae pontificum’’opisującej przebieg chrystianizacji Pomorza w X – XII wieku. Kronikę propaguje emerytowany muzealnik Sven Rosborg ze Szwecji i inżynier Tomas Sielski z Polski. Uczeni uznali ją jednak za fałszerstwo, wskazując na brak oryginału i wpływy duńskie niepotwierdzone przez źródła z epoki.

Ryc. za: Feinkost aus Kroatien

2. W Chorwacji tradycyjną potrawą na Boże Narodzenie jest bakalar, suszony dorsz. Stanowi odpowiednik północnoeuropejskiego sztokfisza.

3. Mongolia posiada własną marynarkę wojenną, pomimo braku dostępu do morza.

Ryc. za: We love Africa

4. Sakalava (malgaskie: ,,ludzie z długich dolin’’) są jednym z plemion zamieszkujących Madagaskar. Mają mieszane pochodzenie. Wśród ich przodków byli Arabowie, Persowie, Bantu, Hindusi, Indonezyjczycy a nawet XVII – wieczni Portugalczycy. Prof. Gościwit Malinowski przypuszcza, że mogą pochodzić do … słowiańskich niewolników (saqaliba) sprowadzonych na Madagaskar przez Arabów.

5. Na stronie gminy i miasta Olkusza pojawiła się informacja o założeniu tego miasta przez starożytnych Fenicjan, wydobywających ołów i srebro. Nazwa Olkusz ma pochodzić od fenickiego El Kusz – pan kujących. Gdyby okazało się to prawdą, Olkusz byłby starszy niż Kalisz.

Ryc. za: OpentheWord.org

6. Mara bar Serapion był żydowskim filozofem stoickim z Syrii. Jako pierwszy niechrześcijanin opisał w swoim liście Mękę i Śmierć Jezusa Chrystusa. Napisany przez niego tekst jest datowany na 73 r . - koniec II wieku. Choć oryginał syriacki i angielski przekład są znane od 1855 r. w Polsce jakoś nie mówi się o nim na lekcjach religii (a szkoda) ¹. Bar Serapion pisał o Jezusie z szacunkiem w zestawieniu z również niesprawiedliwie straconymi Sokratesem i Pitagorasem. W przeciwieństwie do chrześcijan nie wierzył jednak w zmartwychwstanie.

7. W 1955 r. wysunięty został postulat zmiany nazwy Zatoka Perska na Zatoka Arabska.

Ryc. za: The Stars in Heaven Wiki

8. Szamija byli ostatnimi wyznawcami solarnego boga Szamasza (sumeryjskiego Utu), żyjącymi w średniowiecznej Mezopotamii. Rożni badacze uznawali ich za gnostyków, jazydów, Asyryjczyków, Ormian i Turków Oguzyjskich. Izolowali się od wyznawców innych religii. W końcu w XVII wieku przeszli do Kościoła syryjskiego, aby uniknąć prześladowań ze strony muzułmanów.

9. Holendrzy pochodzą ponoć od słowiańskich Wiltów (Wilten), utożsamianych niekiedy w połabskimi Wieletami. Według anglosaskiego kronikarza, św. Bedy Czcigodnego (672/ 673 - 735) w 695 r. Wiltowie założyli swoją osadę niedaleko Utrechtu XIV – wieczny kronikarz Jan Beka uznał Wiltów za Słowian i opisał zajęcie przez nich ziem opuszczonych przez Rzymian.

10. W XVI wieku Hiszpanie chcieli podbić Chiny od strony Filipin, aby następnie móc zaatakować Turcję od wschodu.

11. Rosjanie pochodzą od rusantropa. Był przodkiem Roda, dziadka przedwiecznej Maryli Rodowicz (żart Leszka Sikory na Facebooku).

12. Tomasz Słowianin (ok. 760 – 823), urodzony w Giazurze był przywódcą antyfeudalnego powstania ikonodulów (czcicieli ikon) w cesarstwie wschodniorzymskim. Ogłosił się cesarzem i przybrał imię Konstantyna VI. Powstanie zostało jednak krwawo stłumione. Sam prowodyr zginął wbity na pal.

Ryc. za: Eurasian Bookshelf

13. Francuski projekt zjednoczonej Europy z 1921 r. wykluczał Wielką Brytanię, Skandynawię i Rosję. Wspólnotę miały natomiast tworzyć: Wielka Francja (z Belgią, Nadrenią, Sardynią i Cyprem), Niemcy i Włochy rozbite na wiele państewek, Hiszpania, Katalonia, Portugalia (bez hiszpańskich Porto i Algarve), Konfederacja Karpacka, Polska (z Lwowem, Grodnem i Poznaniem, bez dostępu do morza i części Śląska), rusińska Galicja, Litwa (z Wilnem), Łotwa (z Kurlandią, bez rosyjskiej Liwonii), Macedonia (z Salonikami), mała Serbia (bez Kosowa), Bułgaria (z dostępem do Morza Egejskiego), Turcja (ze stolicą w Konstantynopolu), Holandia, Dania, Czechy i Rumunia.

14. Austriacki projekt Unii Europejskiej z 1920 r. przewidywał utworzenie Unii Mitteleuropas ze stalicą w Wiedniu. Jej cztery części składowe nosiły łacińskie nazwy: Francia, Germania, Sclavinia i Italia. Poza wspólnota miały się znaleźć: Państwo Kościelne (obejmujące większą część Włoch), Półwysep Iberyjski, Skandynawia, Serbia, Albania, Bułgaria, Wyspy Brytyjskie i Rosja. Wewnątrz Unia dzieliła się na 12 kantonów ze stolicami w: Warszawie, Krakowie, Pińsku, Lwowie, Koszycach, Odessie, Budapeszcie, Bukareszcie, Szegedzie, Belgradzie, Sarajewie, Zagrzebiu, Gratzu, Marsylii, Mediolanie, Genewie, Monachium, Paryżu, Brukseli, Hadze, Hamburgu, Berlinie, Wrocławiu i Królewcu. Wolne miały pozostać: Gibraltar, Dardanele, Bosfor i Kanał Sueski oraz Królestwo Hebrajskie w Palestynie.

1 Odsyłam do posta: ,,Jezus Chrystus’’.

Oniricon cz. 1171

     Śniło mi się, że:

- przyniosłem do domu z wypożyczalni dwie piękne książki z Gruzji i Turcji, po czym martwiłem się, że nie znajdę czasu na ich czytanie,

- jako 40 - latek piszący po raz drugi maturę spostrzegłem na swojej ławce jakieś gry planszowe i spytałem nauczyciela w garniturze czy muszę teraz w nie grać, odetchnąłem gdy temu zaprzeczył,

Ryc. za: funhistorytolisten

- polscy flisacy pochodzili od starożytnych Fenicjan,

- dowiedziałem się z serialu ,,Dynastia'' o walce mieszkańców Timoru Wschodniego o uniezależnienie się od Indonezji,

- przeczytałem w brytyjskiej encyklopedii, że Papuasi mówili początkowo po polsku,

Ryc. za: Milan Petrović

- artysta z Mołdawii rozebrał się do naga, a następnie malował swoje ciało małymi kamykami pokrytymi różnobarwnymi farbami. 

Oniricon cz. 1170

     Śniło mi się, że:

- stwierdziłem z podziwem, że wujek Marcus ov Küjvis miał wiedzę jak zawodowy polonista,

- jechałem pociągiem z dwoma księżmi, którzy uważali bezrobotnych za pasożytów, co budziło we mnie poczucie winy,

- zaprzeczyłem gdy Monicana ov Küjvis zapytała mnie czy 50 - metrowe dżdżownice z Australii istnieją naprawdę, potem przypomniałem sobie, że były pierwowzorem yembla, gigantycznych dżdżownic z powieści ,,Czarnoksiężnik z Lemurii'' Lina Cartera,

- w RPA żyją 30 - metrowe dżdżownice, 

- zwiedzałem muzeum prowadzone przez lefebrystów, dowiedziałem się, że wybrali własnego antypapieża Jana XXIII,

- w wieku 40 lat musiałem po raz drugi w życiu pisać maturę po ukończeniu drugiego kierunku studiów, byłem bardzo zestresowany, miałem przed sobą arkusz nr 11 oznaczony ulubioną liczbą satanisty Aleistera Crowleya, miałem napisać o odczuciach amerykańskiego aktora, Jima Jonesa, odtwórcy roli wiedźmina Geralta, w analizowanym teście Geralt obawiał się lądowych ośmiornic i ufał, że nefryt ochroni go przed potworami, wyszedłem na moment i zabłądziłem w labiryncie korytarzy, kiedy wróciłem do sali, martwiąc się zmarnowanym czasem, pani Casiya ov Płutova przyniosła udko kurczaka i jakąś francuską potrawę,

- w tzw. TVPiS dziennikarka powiedziała, że maturzyści zamiast pisać maturę wsiedli na grzbiet czerwonej bestii przypominającej triceratopsa i odjechali na niej w siną dal,

- Sławomira narzekała na ludzi jedzących mięso, którzy nie chcieli przechodzić na wegetarianizm nawet gdy widzieli głowy  zabitych szczupaków i cieląt, aż zapytałem ją dlaczego nie przeszkadza jej mordowanie nienarodzonych dzieci,

Fot. za: The Hill

- rozmawiałem z amerykańskim senatorem Patrickiem J. Buchananem o Johnie F. Kennedym, twierdziłem, że Kennedy miał dobre intencje wprowadzając akcję afirmacyjną, dziwiłem się, dlaczego Buchanan, sam będąc katolikiem nie cieszył się z wyboru katolika Kennedy'ego na prezydenta USA, potem rozmowa zeszła na Joe Bidena, który pomimo formalnej przynależności do Kościoła katolickiego wcale nie postępował po katolicku. 

Włoski Krym

 

Ryc. za: Pax Historia 

,,Chodziły już nawet pogłoski, że Krym został przewidziany jako nowa włoska posiadłość - musiano przecież czymś zapłacić za cenę krwi włoskich dywizji, walczących na froncie wschodnim'' - Ksawery Pruszyński ,,Noc na Kremlu''

 

   Opisane zdarzenia dotyczą II wojny światowej. Swoją drogą na średniowiecznym Krymie przed podbojem tatarskim istniały kolonie genueńskie. 

,,Baśnie i legendy litewskie''

 

,,O Litwie, dalibógże! mniej wiem niż o Chinach’’

- Adam Mickiewicz ,,Dziady cz. III Salon warszawski’’

Oskar Miłosz (właśc. Oscar Venceslas de Lubicz – Milosz, 1877 – 1939) był francuskim poetą pochodzenia polsko – litewskiego, kuzynem polskiego noblisty Czesława Miłosza (1911 – 2004) ¹. Samego siebie uważał za Litwina. Napisał min. ,,Miłosne wtajemniczenia’’, ,,Pieśni o zmierzchu’’, ,,Storge’’, ,,Wybór poezji’’, prace naukowe: ,,Les origines iberiques du peuple juif’’ i ,,Les origes de la nation lithuanienne’’ oraz antologie folkloru litewskiego: ,,Contes lithuaniens de ma mere l’Oye’’ i ,,Dainas’’. W Polsce jest mało znany podczas gdy we Francji wydano 10 tomów jego twórczości.

W 2006 r. przeczytałem po raz pierwszy jego ,,Baśnie i legendy litewskie’’ (franc. ,,Contes et Fabliaux de la Vieille Lithuanie’’) z 1930 r. w polskim przekładzie Krzysztofa Wakara z 1986 r. Prace etnograficzne Miłosza zawierają literacko opracowany materiał z lat 1902 – 1906 zebrany w majątku jego ojca na Litwie. Autor uznawał Litwę za kolebkę Indoeuropejczyków, pierwowzór mitycznej Hiperborei. Pogląd ten dziś jest odrzucany przez naukę ².

Ryc. za: RoyalArtist 91

Akcja rozgrywa się od mitycznych pradziejów, poprzez nowożytność (XVI – XVIII wiek) aż do XX wieku. Autor przywołał takie postaci historyczne jak lekarz i alchemik Paracelsus (1493 - 1541), caryca Katarzyna II (1729 - 1796 i król Stanisław August Poniatowski (1732 – 1798) ³. Autor (nazywający siebie skromnie ,,wielkim poetą litewsko – francuskim’’) został posądzony przez Francuzów o … wymyślenie Litwy.

Istoty nadprzyrodzone

Ryc. za: superplakat.pl

Chrześcijański Bóg został ukazany w sposób antropomorficzny. Z wiekiem coraz bardziej marzł, używając gwiazd jako pieców do ogrzewania się. Osmalił pochodnią końce skrzydeł ciekawskiego bociana, który rozwiązał przeznaczony do wrzucenia w morze worek z gadami, płazami itp. nielubianymi przez ludzi zwierzętami. Jezus i Apostołowie przemierzali Litwę pod postacią włóczęgą. Napotkali hojnego Jana, który pomimo własnego ubóstwa nie odmówił im jałmużny. W nagrodę otrzymał fajkę z niewyczerpującym się zapasem tytoniu i cudowny worek. Pochwycił do niego diabła i samego św. Piotra, który nie chciał wpuścić go do Nieba.

Ryc. za: 2017 - 2026 Pngtree

Diabły nosiły takie imiona jak Lucyfer (władca piekła pokryty rogami i łuskami), Mofez ⁴, Satanas i Przeklęty. Potrafiły przybierać różne postaci np. 9 – głowego potwora oraz zwierząt: żab, ropuch, kurek wodnych lub dwugłowych baranów. Po Litwie wędrował diabeł przebrany za niemieckiego botanika, badającego grzyby. (Gwoli ścisłości: nauką o grzybach nie jest botanika, ale mykologia). Namawiały ludzi do czynienia zła. Przykładowo diabeł – botanik usiłował skłócić zgodne, kochające się małżeństwo. Inny diabeł kusił złodzieja, aby pozwolił okradanemu szlachcicowi kichać bez przerwy aż do śmierci. Początkującemu włamywaczowi zrobiło się jednak żal jego ofiary. Uratował szlachcica ,mówiąc mu ,,na zdrowie’’ a tym samym zrywając pakt z diabłem. Pewien gospodarz otrzymał od diabła dar rozumienia mowy zwierząt. Nikomu nie mógł zdradzać się z posiadania tej umiejętności pod groźbą śmierci. Później posłuchał rady koguta, aby spuścić lanie swojej wścibskiej i upartej żonie.

Czarownice (ragany) szkodziły ludziom we współpracy z diabłami. Jako miejsca sabatów Autor wymienił Łysą Górę w Polsce i Brocken w Niemczech. Złośliwa starucha przeraziła samego diabła, doprowadzając podstępem kochającego męża do zabicia żony. Wmówiła bowiem kobiecie, że musi w tajemnicy ściąć mężowi włosek rzekomo zagrażający jego życiu. Mąż zaś, ,,ostrzeżony’’ zawczasu przez staruchę, myślał, że żona zamierza go zabić. Tytułową bohaterką baśni ,,Czarownica’’ była stara kobieta bez żadnych zdolności nadprzyrodzonych. Pomimo tego zrobiła karierę na pańskim dworze dzięki swemu sprytowi, intuicji i … nieprawdopodobnemu szczęściu. Na odludziach czarownice naradzały się jak szkodzić całym krainom (np. pozbawiając je wody). Pożerały tych, których nakryły na podsłuchiwaniu ich sekretów.

Ryc. za: ElinHime

Śmierć (dawna litewska bogini Giltine) miała postać pięknej kobiety wracającej z cmentarza. Została poproszona o zostania matką chrzestną. Jej chrześniak został lekarzem. Na mocy układu z matką chrzestną ratował zawsze tych, którym Śmierć pozwalała mu uratować. Złamał jednak układ, aby ratować umierającą królewnę. Następnie zwabił swą matkę do skrzyni i zamknął ją. Przez ten czas gdy Śmierć pozostawała uwięziona, ludzie przestali umierać.

Siedmiu astrologów, opiekunów królewicza stanowiło odpowiednik dobrych czarodziejów. Pomogli skazanemu na śmierć podopiecznemu zdemaskować podstęp jego macochy – królowej. Podstępna kobieta utrzymywała kochanka, dezertera z wojska w przebraniu jednej z dam dworu.

Ryc. za: Ririro

Niski i siwy staruszek z lasu wręczył ubogiemu chłopu magiczne dary: stolik, który sam się nakrywał, jagnię, darzące złotem i kij – samobij. Motyw ten znany jest także z baśni braci Grimm.

Ryc. za: Michael Goodwin

Łaumy był żeńskimi demonami w postaci pięknych nimf, bądź brzydkich staruch. Podobnie jak słowiańskie mamuny podmieniały dzieci. Ich potomstwo było brzydkie, lecz bardzo mądre i elokwentne. W wieku niemowlęcym potomkowie łaum przemawiali jak ludzie dorośli i uczeni.

Tomcio Paluszek, sprytny chłopiec znany powszechnie z XVII – wiecznej baśni Charlesa Perraulta narodził się w wersji litewskiej z uciętego za radą czarownicy palca swojej matki.

Ryc. za: Alexey Bannykh

Baran o jedwabnym runie był magicznym zwierzęciem. Przykleiły się do niego nagie kobiety z łaźni oraz sam diabeł. Ich pochód rozśmieszył do łez smutną królewnę (motyw obecny także w baśniach braci Grimm).

Król Węży (Żałtis), władca zamorskiej krainy był reliktem ofiolatrii pogańskich Litwinów ⁵. Poślubił Egle (Jodłę) i uczynił ją królową. Miał z nią trzech synów: Asuolasa (Dąb), Uosisa (Jesion) i Berzasa (Brzozę) oraz córkę Drebule (Osikę). Kiedy bracia Egle zamordowali jej męża, ona sama i jej dzieci zamienili się w drzewa.

Ryc. za: The DM Collection

Żaby zostały ukarane przez boga Słońca zimnokrwistością za to, że w obawie przed większymi upałami, próbowały oddzielić go od jego żony. W baśni o Egle występuje ogromna ropucha, której brodawki (błędnie zwane krostami) wytwarzały jedwabne nici. Do komnaty królewny każdej nocy zakradała się wielka żaba pijąca jej krew. Płaza zabił i spalił po kawałku krawiec, który wcześniej podsłuchał naradę czarownic.

Ryc. za: Mark

Upiór pasterza Jonukasa chciał zaciągnąć do grobu żywą, kochającą go za życia pasterkę Onute. Dziewczyna schroniła się przed nim w napotkanym domu. Upiór kazał leżącemu wewnątrz na marach trupowi, aby otworzył mu drzwi. Na szczęście Onute uratowała stara kobieta. Zajęła uwagę trupa opowieścią o cierpieniach lnu, aż zapiał kogut. Podobną historię spisał czeski poeta romantyczny Karel Jaromir Erben (1811 - 1870) ⁶.

Ryc. za: Karina Schultze

    

                                            

Tradycyjnym wierzeniom litewskim znane były także wilkołaki (wilkaty). Dwóch mężczyzn zamieniło się w nocą w wilka i niedźwiedzia. Następnie zjedli żonę jednego z nich. Na koniec okazało się, że cała straszna przygoda była tylko ich pijackim snem.

Rybak złowił w sieci nimfę wodną (syrenę), którą pokochał. Odbył podróż do Nieba gdzie rozmawiał z Bogiem. Po drodze spotkał min. wieloryba. Morski ssak cierpiał z powodu drzew i dzikich zwierzą znajdujących się na jego grzbiecie. Motyw ten pochodzi z rosyjskiej baśni Piotra Jerszowa ,,Konik Garbusek’’ ⁷.

Baśnie te zawierają sporo humoru, ale też nieco przemocy. Adresowane były bardziej do dorosłych odbiorców niż dzieci.

1 Odsyłam do posta: ,,Czesław Miłosz’’.

2 Odsyłam do postów: ,,Indoeuropejczycy znad Bałtyku’’ i ,,Turbo Litwini’’.

3 Odsyłam do posta: ,,Legenda o Stanisławie Auguście Poniatowskim’’.

4 Stąd imię Mofez nosił czarnoksiężnik w moim opowiadaniu fantasy ,,Girginicz’’ dostępnym na tym blogu.

5 Odsyłam do posta: ,,Ofiolatria’’.

6 Odsyłam do posta: ,,Kytice’’.

7 Odsyłam do posta: ,,Iwan i zaczarowany kucyk’’.

Wyobrażenia sowieckiej prowincji o Zachodzie

,,Okopcone łuczywa migotały nierówno, jak rozmowa, która przeskakiwała z tematu na temat; o wysokich domach w Ameryce, i czy to prawda, że w amerykańskich kinach każdy widz dostaje parę pończoch. Czy to prawda, że Niemcy mają niewidzialne samoloty? [...]'' - Ksawery Pruszyński ,,Noc na Kremlu'' 

 

Lubieżne goryle z Gwinei Hiszpańskiej

 

,, (?) Hiszpańska ekspedycja wojskowa, która obecnie pdo (sic!, powinno być: pod) kierownictwem gen. Prado przeprowadza regulację  granicy w hiszpańskiej Gwinei, donosi, że wielka banda gorylów splądrowała pod Otocho kilka wsi i uprowadziła stamtąd kobiety, trzymane obecnie w gęstych dżunglach. Wrzaski tych kobiet uwiedzionych przez małpy, słychać doskonale we wsi. Wysłano oddziały wojskowe przeciw gorylom'' - autor nieznany ,,Napad gorylów na kobiety'' [w]: ,,Ilustrowany Kuryer Codzienny'' z 1926 r. 

 

    Dawna Gwinea Hiszpańska (godło powyżej) jest dziś niepodległą Gwineą Równikową. Obecnie wiemy, że goryle nie porywają kobiet ani dzieci, ale w pierwszej połowie XX wieku nie było to takie oczywiste. Przykładowo Henryk Sienkiewicz opisał w powieści ,,W pustyni i w puszczy'' jak goryl porwał małego Murzynka Nasibu. Ilja Iwanow, Jörg Lanz von Liebenfels i Stanisław Szukalski z całą powagą pisali o hybrydach ludzi z wielkimi małpami.