Mroczna strona baroku

 

,,W okresie b. djabeł wyrósł na wielką potęgę w myśleniu ludzkiem (...). Wiadomości o ludach środkowej Ameryki, składających krwawe ofiary djabłu, wzmocniły wyobrażenie o królestwie djabła, walczącem z królestwem niebieskiem. Wiara w czarowników i czarownice wzmogła się niesłychanie w wirze wyładowań energji ludzi baroku. Niektórzy ludzie rzeczywiście próbowali czarami zrealizować zachcianki swej woli. Zabobon XVII w. pochłonął miljony niewinnych ofiar w mękach tortur i na stosach. Zarzutem czarnej magji zwalczano także zwolenników innych wyznań. Ważną rolę odgrywały również względy materjalne. Przeważną część skonfiskowanych dóbr czarowników i czarownic otrzymywał skarb państwa, część denuncjant, reszta szła dla sądu, władzy duchownej i kata. Zorjentowany w merkantylistycznym duchu absolutyzm położył kres nadużyciom w tej dziedzinie. W tymże kierunku oddziałało i oświecenie. Kwitł zato dalej zabobon w XVIII w. na gruncie alchemji i astrologji. - W szerokich kołach wyższego towarzystwa włoskiego i francuskiego w XVI i XVII w. przyjęła się moda morderstw zapomocą trucizny. Służyła ona do zdobycia spadku ('poudre de succesion'), usunięcia niewygodnych małżonków i innych podobnych celów'' - ,,Encyklopedia Powszechna Wydawnictwa Gutenberga tom 19 Uzupełnienie A - G''

Feda

 

,,Medium Gladys Osborne Leonard miała ducha kontrolnego imieniem Feda, który podawał się za zmarłą na początku XIX w. młodą Indiankę. Feda pomogła pani Leonard stać się zawodowym medium. Ponieważ pani Leonard potrafiła nakłonić Fedę do zdobywania określonych informacji, potrafiła opisywać miejsca, w których nigdy nie była, oraz przytaczać wiadomości zaczerpnięte bezpośrednio z książek znajdujących się w innych pomieszczeniach'' - James R. Lewis ,,Życie po śmierci. Encyklopedia wierzeń, mitów, zjawisk''

 

 

Pheneas

 ,,W 1923 r. państwo Doyle otrzymali od Pheneasa, arabskiego ducha, z którym pani Doyle była w kontakcie, ostrzeżenie o tym, że zło panoszy się na świecie. Duch powiedział, że ich zadaniem jest przygotowanie umysłów ludzi na pożogę, która ogarnie świat w 1925 r. W późniejszym czasie Pheneas podał więcej szczegółów na temat tego, co ma się wydarzyć, a Doyle skrupulatnie zapisywał jego słowa. Kiedy jednak żadna z tych przepowiedni się nie sprawdziła [Arthur Conan] Doyle zaczął się zastanawiać, czy przypadkiem istoty ze świata duchowego nie postanowiły sobie z niego zakpić'' - James R. Lewis ,,Życie po śmierci. Encyklopedia wierzeń, mitów, zjawisk''

 

Oniricon cz. 1099

     Śniło mi się, że:

- przez pusty Sejm szła czarnowłosa dziennikarka ubrana cała na zielono, zwana ,,małpą w zielonym'', szukała prezydenta Lecha Kaczyńskiego, aby go dręczyć głupimi pytaniami,

- spowiadałem się przed świecką katechetką na indywidualnej lekcji religii, kobieta kazała mi podrzeć kartki z zapisanymi snami jako przywodzące do grzechów nieczystych,

- w sklepie spożywczym znalazłem przy kasie napisany przez siebie list do Dobrawy II, królowej Polski w równoległym świecie, który zostawiłem tam przed laty, zamierzałem zabrać go do domu,

- z samego rana zostałem przez Mamę wyrwany ze snu i zmuszony do spacerowania, zabrałem ze sobą ,,Co to jest?'' i jeszcze jedną książkę popularnonaukową z tej samej serii,

- byłem Kostarykańczykiem mieszkającym w Polsce, próbowałem wyperswadować swojej małej córeczce pomysł przemiany w Murzynkę i zamieszkania w Liberii,

- w XXI wieku Irlandia stworzyła imperium kolonialne obejmujące Islandię, Grenlandię i Wyspy Owcze,

- kiedy św. Piotr wyparł się Jezusa, został ekskomunikowany latae sententiae i opętany, potem Jezus mu wybaczył, bo Apostoł szczerze pożałował zdrady,

- znałem katechetkę nazwiskiem Bering, które po starokrasnemu brzmiało Verinha,

- byłem w Berlinie razem z Karolem Nawrockim i paru znajomymi, prezydent dał nam kominiarki i polecił włamać się do niemieckiej ambasady w celu podłożenia kotletów mielonych smażonych na oleju słonecznikowym, był wieczór zaś naszej naradzie przysłuchiwała się na balkonie paląca papierosy kobieta z niemowlęciem w ramionach, wydała mi się podobna do Maryi z Dzieciątkiem, kiedy nasza powiodła się, mieszkańcy Bliskiego Wschodu dowiedzieli się, że Polacy nie głodują,

- na wystawie sklepu tytoniowego widziałem snusy w postaci dużych, owalnych i kolorowych gum do żucia,

- jako dorosły człowiek w jakiejś świetlicy dla dzieci znalazłem ,,Bieliki'', książkę o ptakach z serii ,,Co i jak?'', którą można było zabrać do domu na czas nieokreślony, zainteresował mnie w niej rozdział o legendarnych ptakach, dinozaurach i dimetrodoncie,

                                                    Ryc. za: RossHelen

- Józef Piłsudski przemawiał do tłumu swoich zwolenników, mając kucharską czapkę na głowie,

- byłem w małej miejscowości na Pomorzu Zachodnim, w kościele spotkałem Pavlasa ov Vidłara, podałem mu rękę, lecz nie chciałem, aby mnie obejmował, wyszedłem przed końcem Mszy Świętej, aby wypluć gumę do życia, potem bawiłem się z dziećmi w piaskownicy i lepiłem odchody z plasteliny. 

Dwuznaczne nazwy państw

 

Czad – tlenek węgla, silnie trujący gaz,

Dominika – imię żeńskie,

Finlandia – marka wódki,

Jamajka – ulubiony rum bosmana Tadeusza Nowickiego z cyklu powieści Alfreda Szklarskiego o Tomku Wilmowskim,

Katar – nieżyt nosa lub średniowieczny manichejczyk,

Kuba – zdrobnienie od imienia Jakub,

Liberia – ubiór lokaja,

Meksyk – rozprężenie, bałagan, zamieszanie, w powiedzeniu: ,,Ale meksyk!’’

Panama – rodzaj kapelusza,

Polska – szwedzki taniec,

Urugwaj – polski karabin przeciwpancerny z okresu kampanii wrześniowej 1939 r.

Książki o wulgarnych tytułach

 

,,Nie oceniaj książki po okładce’’  

- przysłowie

 

Clarke Stephen ,,Merde: Chodzi po ludziach’’

,,Merde factor’’

,,Merde! Rok w Paryżu’’

,,Merde w Europie’’

,,Merde! W rzeczy samej’’

Dębski Eugeniusz ,,Moherfucker’’

Gromadka Tomasz ,,Komunizm, gówno i może cię kocham’’

Januszewska Paulina ,,Gównodziennikarstwo. Dlaczego w polskich mediach pracuje się tak źle?’’

Kres Feliks W. ,,Gówno’’ (opowiadanie)

Łukowiak Michał ,,PIN i zielony, czyli najczęściej wypowiadane słowa obok AMEN i KURWA’’

Phillips Tom ,,Ludzie. Krótka historia o tym, jak spieprzyliśmy wszystko’’

Piekara Jacek ,,Świat jest pełen chętnych suk’’

Pilecka Agnieszka ,,Wszystko chuj’’

Šabach Petr ,,Gówno się pali’’

Sarna Aleksandra ,,Debil. Studium przypadku’’

Strömsberg Linn ,,Kurwa kurwa kurwa’’

Ziemkiewicz Rafał A. ,,Pieprzony los kataryniarza’’

,,Wampir z M - 3''

 

W 2011 r. przeczytałem po raz pierwszy zbiór opowiadań urban fantasy Andrzeja Pilipiuka ,,Wampir z M – 3’’. Tytuł nawiązuje do filmu ,,Człowiek z M – 3’’ (1969).

W późnych latach 80 – tych XX wieku w Warszawie żyła licealistka Małgorzata Brona. Była córką komunisty. Mieszkała w willi na Żoliborzu z ojcem, matką, bratem Radkiem, pobożną babcią Adelajdą, weteranką AK i słuchaczką zakazanych rozgłośni radiowych oraz z … mówiącą suką Luną. Obdarzona przeciętną urodą dziewczyna nie wierzyła w Boga i nie grzeszyła inteligencją. Była za to fanką brytyjskiego piosenkarza Limahla (ur. 1958). W czerwcu dowiedziała się o zdradzie jej chłopaka, Konrada, początkującego cinkciarza. Konrad gardził ją, uwodził zaś tylko w celu uzyskania od jej wysoko postawionego ojca pomocy w zdobyciu paszportu. Była to kropla, która przepełniła czarę goryczy po całym dniu pełnym przykrości. Zła na cały świat powiesiła się. Została pochowana w rodzinnym grobowcu na Powązkach. Obudziła się już jako wampirzyca. Wnet doznała strachu i chęci unicestwienia ze strony całej rodziny. Pomocy udzieliły jej natomiast praskie wampiry; ślusarz Marek i spawacz – komunista Igor. Mieszkając w grobowcu Gosia mile się zdumiała, odkrywając tajemnicę rodzinna; swoje pochodzenia z rodu hrabiów Bronawskich.

Oprócz Marka i Igora w Warszawie mieszkały takie wampiry jak: Dziadek Weteran, Profesor (właśc. Sławomir Boćko) i hrabia Xawery Prut, przywódca całej społeczności. Wampiry, określane jako byty bionekrotyczne były blade i zimne. Nie rzucały cienia, ani nie odbijały się w lustrach. Nie można ich było sfotografować. Nie dysponowały nadludzką siłą. Sam hrabia Prut został pobity przez zaczepioną przez siebie milicjantkę. Odczuwały skutki PRL – owskiej biedy tak samo jak ludzie. Piły ludzką krew bez zabijania swych ofiar. Ich ukąszenia powodowały jedynie krótkotrwałe amnezję i impotencję. Unikały atakowania degeneratów, mających krew zanieczyszczoną alkoholem, nikotyną itp. truciznami. Parzyły je srebro i czosnek, a także krzyże, woda święcona i relikwie świętych. Choć zaliczały się do istot potępionych, przestrzegały kodeksu honorowego. Książka opowiada o wspólnych przygodach Gosi i jej przyjaciół. Zagrażał im major Nefrytow z wydziału ,,Z’’ ubecji (powołanego do zwalczania zabobonów), jego tajny współpracownik, Radek (brat Gosi) oraz agenci ZUS – u dążący do wybicia wampirów (sam mam złe doświadczenia z tą instytucją…).

Książka nawiązuje do ,,Sagi Zmierzch’’ Stephenie Meyer ¹ w ujęciu satyrycznym. Uwielbiany jeszcze niedawno przez nastolatki na całym świecie, Edward Cullen i inne wampiry z cyklu zostały przedstawione w sposób prześmiewczy.

,, - Coolenowie? - zaciekawiła się Gosia. - Kto to?

- Zasrani rzeźnicy! - burknął Xawery. - Lepiej, żebyś nigdy ich nie spotkała. Wampiry sadyści! Wysysają nie ludzi, ale niewinne zwierzątka! Szczeniaczki, kotki, jagniątka, sarenki… A że krew zwierzęca ma kiepską kaloryczność, to kasują tych sarenek po kilka tygodniowo na głowę. Jak wymordują cały las, zmieniają stan, przenoszą się gdzie indziej i działają tak jak poprzednio, aż do kompletnego przetrzebienia zwierzyny. Ohydni kłusownicy!

Dziewczyna aż się wzdrygnęła, słysząc o takim bestialstwie.

- A najgorszy z nich jest Edward – dorzucił Marek z nienawiścią w głosie. - To on wymyślił to zwyrodnienie. I jeszcze na domiar złego, nazywa je… wegetarianizmem!

- Edwardem się nie przejmuj, przecież to idiota – prychnął hrabia. - Chłopak ma tak na oko osiemnaście lat – zwrócił się do Gosi. - Wymoczek z włoskami na żelu. Wygląda jak przedmiot westchnień głupich amerykańskich dziewuch z głębokiej prowincji. Ale wygląd to nie wszystko. Liczy się to, co ma w głowie. A ma on tam kompletne siano. Od tysiąc dziewięćset osiemnastego bez przerwy chodzi do szkoły. To do jednej, to do drugiej. Zdawał maturę już kilkadziesiąt razy, i co?

- Nie rozumiem? - Zatrzepotała rzęsami.

- I nigdy nie zdał! W ogóle nie zaczął studiować! Przygłup. Za to jego przybrane rodzeństwo…

- Bejsboliście zakichani. Ich ulubioną zabawą jest dziurawienie innych wampirów piłeczkami… - warknął Igor. - Wyobraź sobie, że stoisz na górskiej łące, rozkoszujesz się nadciągającą burzą, a tu nagle… Znam takiego, który oberwał, że na wylot przeszło. Z dziesięć lat łaził z dziurą, zanim się wygoiło!

- To przez nich pół przyjaciel musiał wracać do Polski – gość wrócił do tematu’’ - Andrzej Pilipiuk ,,Wampir z M – 3’’

Pilipiuk nawiązał również do ,,Mistrza i Małgorzaty’’ Michaiła Bułhakowa ². Akcja obu utworów rozgrywa się w totalitarnym państwie komunistycznym (ZSRR za Stalina i PRL – u za Jaruzelskiego). W jednej i drugiej książce główna bohaterka nazywa się Małgorzata i ma arystokratyczne pochodzenie. Wreszcie zarówno Bułhakow jak i Pilipiuk pisali o istotach demonicznych (diabłach, wampirach), ściganych przez aparat represji i przedstawionych w sposób budzący więcej sympatii niż ówcześni rządzący.

Nawiązaniem do cyklu ,,Pan Samochodzik’’ Zbigniewa Nienackiego był śmieciarz Tomasz Nowak, z wykształcenia historyk sztuki, były funkcjonariusz ORMO. W przeszłości odkrył Bursztynową Komnatę ³ (czym przysporzył sobie kłopotów). Posiadał starego, zdezelowanego wartburga. Płacił łapówki milicji, aby uchronić swój przed zezłomowaniem. Poza tym był obleśnym, niechlujnym pijakiem ze skłonnościami do pedofilii. Pilipiuk opisał go w ten sposób, rozczarowany Zbigniewem Nienackim (1929 - 1994) jako człowiekiem. W latach 1999 – 2005 nakładem wydawnictwa ,,Warmia’’ ukazało się 19 tomów kontynuacji ,,Pana Samochodzika’’, które Pilipiuk pisał pod pseudonimem Tomasz Olszakowski.

Tomasz Olszakowski był fikcyjnym archeologiem (zawód wyuczony Autora). Prowadził dla studentów zajęcia o egipskich mumiach ⁴.

Nim jeszcze Gosia popełniła samobójstwo, jej koleżanka, Marta obiecała pożyczyć jej ,,Władcę Pierścieni’’ J. R. R. Tolkiena ⁵. Wczesny (i bardzo dobry) przekład Marii Skibniewskiej (1904 - 1984) ukazał się już w latach 1961 – 1963.

Powieść ,,Wampir’’ Williama Polidoriego ⁶ z 1819 r. była postrzegana przez warszawskich krwiopijców jako dzieło niebezpieczne. Polidori zdekonspirował światową społeczność wampirów i zapoczątkował epokę ich łowców.

Z horrorów H. P. Lovecrafta ⁷ został zaczerpnięty ,,Necronomicon’’. Wampiry poszukiwały tej magicznej księgi, aby odzyskać utracone moce, takie jak przemiana w zwierzęta. Zamiast niego zdobyły jednak ,,Negronomicon’’, katalog murzyńskich niewolników hrabiego Marcina Szota.

Gosia oglądając horror nakręcony na podstawie XIX – wiecznej powieści ,,Carmilla’’ Josepha Sheridana Le Fanu ⁸, zapragnęła zostać lesbijką. Odwiedziła Martę w celu uprawiania z nią seksu i omal nie wystraszyła jej na śmierć. Na szczęście z jej planów nic nie wyszło, bo wampiry nie przejawiały popędu płciowego.

,,Wieczny Wojownik’’ (ang. ,,The Eternal Champion’’) jest cyklem fantasy Michaela Moorcocka. Ślusarz Marek był nazywany Wiecznym Robolem, bo pracował w fabryce nieprzerwanie od czasów carskich. Znał osobiście rewolucjonistę, Karola Wójcika (1883 – 1941) i przyjaźnił się z jego niezwykle długowiecznym kotem, rozpoznającym konfidentów.

Z powieści ,,Dracula’’ Brama Stokera ⁹ pochodzi Abraham Van Helsing, postrach wampirów, przez część z nich traktowany jako postać legendarna. Jego czarny, skrzypiący płaszcz stanowi odniesienie do filmu ,,Van Helsing’’ (2004).

Marek i Igor spierali się czy Jakub Wędrowycz ¹⁰, najbardziej znany z bohaterów Pilipiuka był postacią rzeczywistą.

,,- Jakub Wędrowycz to egzorcysta i łowca wampirów – zaczął komunista. - Żyje gdzieś na Lubelszczyźnie. To już stary dziad. Chleje całymi dniami, ale czy trzeźwy czy nie, jest śmiertelnie niebezpieczny. […] Nosi gumofilce, kufajke, spodnie z worka. Ale zawsze ma granat w kieszeni, posrebrzany bagnet w cholewie buta i linkę hamulcową. […] Jakub jest szybki, okrutny, nieprzekupny, silny i bezwzględny. Poznać go można po jednym. Zawsze śmierdzi starymi skarpetkami. Najpierw czuje się ten upiorny smród, potem dopiero pojawia się on. […] Smród pochodzi z tego, że od czasów przedwojennych nosi te same skarpetki, zielone skarpetki arcymistrza szachowego doktora Laskera, który wyrzucił je, jadąc przez Chełm na zawody...’’ - ibidem.

Później Jakub i Semen pomogli wampirom w walce z Czarną Wołgą.

Uczony wampir Profesor, hodowca megapijaw został porwany przez wojsko. Miał być wystrzelony rakietą w Kosmos w tajnym projekcie państwowym, realizowanym w tajemnicy przed Sowietami. ,,Celestia’’, nazwa rakiety pochodzi z książek science fiction Krzysztofa Borunia (1923 - 2000) i Andrzeja Trepki (1923 – 2009) ¹¹. Z kolei chybiony pomysł naprawiania uszkodzonego reaktora betonem został zaczerpnięty od samego Stanisława Lema (1921 – 2006) ¹².

Ze starożytnego Egiptu pochodziła mumia kapłana Hefiego, wyznawcy bogini Bastet i patrioty walczącego z rzymską okupacją za czasów Nerona. Został zabalsamowany żywcem. W XX wieku obudził się po dotknięciu przez studentkę, której przodek był hrabią. Hefi krótko działał w opozycyjnej organizacji Białych Mścicieli. Liczyła zaledwie trzech członków, z których aż dwóch było konfidentami. Wampiry obroniły kapłana przed UB i pomogły mu wrócić do Egiptu. W swojej mocno zmienionej ojczyźnie, kapłan zamierzał szukać grobu ukochanej Merit – Amon.

Młody, ukraiński wilkołak Greg (Grzegorz) nosił wilcze futro włosem do środka. Zamieniał się w zwierzę, wywracając skórę na drugą stronę. Był miły, szarmancki i dysponował samochodem swojego ojca. Gosia kochała go, nie mając jednak szans na założenia z nim rodziny. Wilkołactwo Grega było tymczasowe. Wilk w jego wnętrzu żył krócej i umierał wcześniej niż człowiek. Pierwowzorem tej postaci był indiański wilkołak, Jacob Black z ,,Sagi Zmierzch’’.

Ślicznotka była mawką, niezwykle urodziwą, ukraińską nimfą, mieszkającą na stałe w Łodzi. Miała długie blond włosy zaplecione w warkocze. Nie odczuwała wstydu przed nagością. Podczas stosunku seksualnego wysysała męską siłę. Tak jak wampiry obawiała się znaku krzyża. Bez trudu uwiodła ubeckiego konfidenta Radka. Wampiry nie omieszkały udokumentować ich namiętnej nocy na kompromitujących zdjęciach.

Worożycha, stara wiedźma z ukraińskiego folkloru była dawniej szatniarką w fabryce. Wśród jej pracowników uchodziła za obłąkaną. Posiadała zdolność telepatii i … trafnie przepowiedziała bliski upadek komunizmu.

Żul wieczny tułacz był nazywany Motorowym. Zyskał akceptację praskiego marginesu społecznego dzięki prezentowi w postaci skrzynek wódki ustawionych przed każdą bramą. Postać ta nawiązuje do Żyda Wiecznego Tułacza ¹³ ze średniowiecznej legendy.

Z polskiej legendy miejskiej popularnej w czasach PRL – u pochodzi Czarna Wołga ¹⁴, magiczny pojazd trzech sowieckich wampirów, żywiących się ludzkimi mózgami. Oprócz dzieł klasyków marksizmu – leninizmu – trockizmu wampiry przewoziły w jej przestronnym wnętrzu także rosyjski przekład ,,Necronomiconu’’. Ścigały żula wiecznego tułacza. Zniszczony pojazd odradzał się, poczynając od lat 20 – tych XX wieku.

Książka jest bardzo dobrą satyrą zarówno na komunizm jak i na modę wampiryczną, zapoczątkowaną przez ,,Zmierzch’’ S. Meyer. Jej przewaga nad ,,Zmierzchem’’ polega min. na bogatszym bestiariuszu, obejmującym nie tylko wampiry i wilkołaki. Przekazuje sporo ciekawostek o życiu w ustroju słusznie minionym a zarazem bawi do łez. Pozytywnie oceniam również jej kontynuacje: ,,Wampira z MO’’ (2013) i ,,Wampira z KC’’ (2018) ¹⁵.

1 Odsyłam do posta: ,,Wokół ‘Zmierzchu’’.

2 Odsyłam do posta: ,,Michaił Bułhakow’’.

3 Odsyłam do posta: ,,Bursztynowa Komnata’’.

4 Odsyłam do posta: ,,Mumie egipskie’’.

5 Odsyłam do posta: ,,J. R. R. Tolkien – początek przygody’’.

6 Odsyłam do posta: ,,Opowieści niesamowite z języka angielskiego’’.

7 Odsyłam do posta: ,,H. P. Lovecraft i mitologia Cthulhu’’.

8 Odsyłam do posta: ,,Opowieści niesamowite z języka angielskiego’’.

9 Odsyłam do posta: ,,Dracula’’.

10 Odsyłam do posta: ,,Bohaterski menel, czyli rzecz o Jakubie Wędrowyczu’’.

11 Odsyłam do posta: ,,Andrzej Trepka’’.

12 Odsyłam do posta: ,,Stanisław Lem’’.

13 Odsyłam do posta: ,,Żyd Wieczny Tułacz a sprawa polska’’.

14 Odsyłam do posta: ,,Czarna wołga’’.

15 Odsyłam do postów: ,,Wampir z MO’’ i ,,Wampir z KC’’.