Zana

 

,,Samica (kobieta?) była mniej kudłata niż wojownicy; gdyby nie ciemny meszek pokrywający jej policzki i ziemistoszara skóra mogłaby być nawet … ładna. Wrażenie takie pryskało, gdy otwierała usta: zęby miała trójkątne i długie, jak drapieżne zwierzę, a długi język ociekał ogromnymi ilościami śliny. […]. Zdarto z samicy poszarpany łach, który ją okrywał i pokazywano ‘nowym’ wielkie, czerwone sutki i skłębiony zarost pod brzuchem. […] Alerka była zbudowana jak piękna kobieta i nie mógł zmienić tego faktu ciemny meszek na jej ciele, czy pazury u rąk’’ - Feliks W. Kres ,,Prawo sępów’’

Zana (? - 1890) była dziką kobietą z Abchazji, części Gruzji, należącej w jej czasach do carskiej Rosji. W latach 50 – tych XIX wieku książę Achba schwytał ją na polowaniu u stóp góry Zadan. Niezainteresowany zdobyczą sprzedał ją swojemu dworzaninowi. Ostatecznie nabył ją szlachcic, Edgi Genaba i uwięził w swojej wiejskiej posiadłości. Zana mierzyła ok. 2 m wysokości i była gęsto owłosiona na całym ciele. Jej ciemnoszarą skórę pokrywały długie, kasztanowe włosy. Miała płaską twarz z czerwonymi oczami, niskim czołem i wydatną żuchwą. Początkowo trzymano ją w klatce i na łańcuchu. Nie nauczyła się mówić, choć reagowała na swoje imię. Wydawała z siebie krzyki, chrząknięcia, warczenie i metaliczny śmiech. Nie potrafiła się za to uśmiechać (zresztą patrząc na smutne życie jakie prowadziła, nie miała do tego zbyt wielu powodów…). Odmawiała noszenia ubrań i darła na strzępy dawaną jej kobiecą odzież. Dopiero pod koniec życia zaczęła nosić przepaskę na biodrach. Sprawnie wchodziła na drzewa. Straszono nią dzieci, choć nigdy nie atakowała dręczących ją ludzi. Według opisów świadków była szybka jak koń i nadludzko silna. Jedną rękę potrafiła unieść 80 – kilogramowy worek. Łupała zębami orzechy włoskie. Lubiła pływać w rzecze i jeść winogrona. Nauczyła się pić alkohol przez co często była pijana. Jej stan upojenia chętnie wykorzystywali gwałciciele. Pomagała w ciężkich pracach wymagających siły fizycznej. Pracowała w młynie i ścinała drzewa na opał. Ponadto ściągała Genabie buty. Urodziła pięcioro dzieci, spłodzonych przez gwałcących ją mężczyzn, w tym Genabę. Pierwsze z nich zmarło po kąpieli w zimnej rzece, zaś pozostałe zostały odebrane matce. Otrzymały imiona: Gomaza, Kodżamin, Dżanda i Chwit.

Zana była opisywana przez kryptozoologów jako samica nieznanych nauce małpoludów takich jak yeti ¹, ałmas ² czy abnauayu (dzikich ludzi z gruzińskich legend). Inni widzieli w niej reliktową przedstawicielkę wymarłych ras ludzkich takich jak neandertalczyk lub denisowianin (Homo denisova). Nawiasem mówiąc nie ma obecnie zgody co do tego czy denisowianie byli podgatunkiem Homo sapiens jak neandertalczycy i kromaniończycy czy też raczej osobnym gatunkiem. Jeszcze inna teoria przedstawiała Zanę jako ciężko upośledzoną Afro – Abchazkę, potomkinię Murzynów, których Gruzini wyzwolili z niewoli tureckiej. Jej nadmierne owłosienie tłumaczone jest genetyczną chorobą, hipertrichozą (tzw. syndromem wilkołaka). Badania genetyczne jej szczątków wykazały, że Zana należała do Homo sapiens sapiens, tak jak my wszyscy.

Przypuszczam, że tragiczną historią Zany mogli zainspirować się twórcy ,,Świata według Kiepskich’’ ³. W jednym z odcinków tego serialu Marian Paździoch, udający człekokształtne zwierzę, dostał jako towarzyszkę ,,małpę syberyjską z rodziny babsztyli’’.

1 Odsyłam do postów: ,,Człowiek Śniegu’’, ,,,Czy TK wierzy w yeti?’’, ,Yeti’’, ,,Yeti a sprawa polska’’, ,,Yeti i orangutan’’, ,,Yeti w Pamirze’’, ,,Yeti w XXI wieku’’.

2 Odsyłam do posta: ,,Alma, czyli rosyjski yeti’’.

3 Odsyłam do posta: ,,Świat według Kiepskich’’.

Bambara

 

,,Bambara, lud w Afryce Zach., gł. w Mali i Wybrzeżu Kości Słoniowej, także w Burkinie Faso, Senegalu, Gambii, Gwinei. Ok. 3 mln osób. Mówią językiem bambara z grupy mande języków bantuidalnych, będącym gł. językiem Afryki Zachodniej. Muzułmanie. Zajmują się rolnictwem, rybołówstwem, tkactwem. Wytworzyli własną oryginalną kulturę; własne pismo, oryginalny system metafiz. i kosmologiczny; liczne mity, rzeźba kultowa (w drewnie i metalu). [...]’’ - ,,Encyklopedia Powszechna Wydawnictwa Gutenberga tom 23 Suplement A do Chiny’’

Etnonim Bambara pochodzi od słów ,,Ban ne ma’’, oznaczających ,,ci, którzy odmawiają podporządkowania się’’. Pierwotną religią tego ludu był politeizm. Na czele panteonu stał Maa Ngala (Ngala, N’gala), przedstawiony powyżej stwórca Kosmosu i dawca nyamy, siły życiowej przenikającej wszystko co istnieje. Jako deus otiosus nie ingerował w życie swoich stworzeń. Pomniejsze bóstwa określano słowem dyow. Faro, syn Maa Ngali był bogiem wody i słowa. Stworzył pierwszych ludzi; kowala Pembę i rolnika Farro. Nauczycielką rolnictwa była Chi Wara, hybryda człowieka z antylopą. W micie założycielskim bracia Niongolo i Baramangolo uciekali przed prześladowcami. Boski sum przeprawił ich na swym grzbiecie przez rzekę Niger. Baramangolo założył Królestwo Segou, zaś Niongolo został pierwszym władcą Kaarty.

Wraz z przyjęciem islamu pojawiła się legenda o pochodzeniu Bambarów od etiopskiego niewolnika, Bilala Ibn Rabaha (580 – 640), pierwszego ucznia Mahometa (571 – 632).

W 1969 r. izraelski izraelski pseudohistoryk, Joseph Eidelberg (1916 – 1985), zwolennik izraelizmu japońskiego ¹, spotkał plemię Bambara na Wybrzeżu Kości Słoniowej. W 1972 r. ukazała się jego książka ,,Bambara: Uncovering The Hidden Footsteps From the Pillar of Fire to the Rising Sun’’. Twierdził w niej, że plemię Bambara posługuje się starożytnym językiem hebrajskim i codziennie spożywa mannę. Exodus miał miejsce na północy Afryki (min. w Nigerii ²), zaś jego trasa wiodła przez Saharę. Góra Synaj była czynnym wulkanem Emi Koussi (dziś w Czadzie), stąd biblijny słup ognia. Żydowskie pochodzenie przypisywano zresztą nie tylko plemieniu Bambara, ale też wielu innym afrykańskim ludom jak: Etiopczykom, Songhajom, Mayumbom z Angoli, Fulanom, Oronom (nazwa pochodząca rzekom od hebrajskiej nazwy planety Uran), Masajom, Aszantom, Kikuju, Buszmenom, Wolofom, Mandingom, Tutsi, Lembom, Himbom i Zulusom (wywodzącym się z plemienia Zebulona) ³. Po opuszczeniu Afryki dalsza droga do Kanaanu wiodła przez tereny dzisiejszych Jemenu i Arabii Saudyjskiej. Opisane powyżej twierdzenia zasługują na miano izraelizmu afrykańskiego.

1 Odsyłam do posta: ,,Izraelizm japoński’’.

2 Odsyłam do posta: ,,Turbo Nigeryjczycy’’.

3 Odsyłam do postów: ,,Dziesięć Zaginionych Plemion’’ i ,,Afrykańscy Żydzi’’.

Psy Freuda

 ,,We wczesnych latach dwudziestych XX wieku córka Anna i jeden z pacjentów podarowali Freudowi psa chow chow. Od tej pory lekarz stał się wielkim miłośnikiem tej rasy. Psy towarzyszyły mu nawet podczas sesji terapeutycznych'' - Anna Bartosik ,,Na ratunek! czyli medycyna dawniej i dziś''

 

    Para chow chow należąca do Freuda nosiła imiona Tattoun i Fo. 

,,Prawo sępów''

 

,, […] Dwa sępy wyszarpywały Tytiosowi wątrobę w Tartarze za chęć zgwałcenia Leto (Latony), matki Apollina i Artemidy – wg humanistów renesansowych była to alegoria opanowania ciała przez żądze (gdyż wątrobę uważano za siedzibę pożądania). […] Mityczny wieszczek Melampos rozumiejący mowę ptaków twierdził, że sępy są mądrzejsze od bogów. [...]’’ - Władysław Kopaliński ,,Słownik symboli’’

,,Gdy wśród przekleństwa od Boga

Czart panował, śmierć i trwoga’’

- pieśń adwentowa ,,Spuście nam na ziemskie niwy’’

 

W 2010 r. przeczytałem po raz pierwszy ,,Prawo sępów’’, zbiór opowiadań dark fantasy Feliksa Wiktora Kresa (właśc. Witolda Chmieleckiego, 1966 – 2022) z 1991 r. Książka dzieli się na trzy części: ,,Gaareogorde hork kerek’’, ,,Deszcze’’ i ,,Północną granicę’’.

Autor przedstawił w niej wykreowany przez siebie, quasi średniowieczny świat z artylerią (znaną już pod koniec tej epoki) i uprawami ziemniaków (upowszechnionymi dopiero w XVIII wieku). Konu, wspólny język przypomina swą nazwą koine, odmianę greki, używaną w późnej starożytności. Piratka imieniem Alagera może stanowić nawiązanie do Algieru jako siedziby dawnych, muzułmańskich korsarzy. Pierwowzorem ptaków wielkości statków, latających nad Bezmiarem był legendarny Rok. Z kolei magiczne Pióro, zabijające kłamców, przywodzi mi na myśl pióro egipskiej bogini Maat ważone podczas pośmiertnego sądu Ozyrysa.

Akcja rozgrywa się podczas Ery Sępów. Wcześniej miały miejsce Era Kotów i Era Ludzi. Najwcześniejszy okres, poprzedzający pojawienie się tych ras rozumnych nosił nazwę Pomroki.

Opisane w książce wydarzenia miały miejsce na ziemiach Cesarstwa, którego stolicą była Kirra. Najważniejszym miastem cesarskiej prowincji Dartanu była bogata i pełna blichtru Rollayna, założona przez kobietę o tym imieniu. W Armekcie nagość była traktowana jako wyraz szczerości i przyjaznych zamiarów. Grombelard ze stolicą w Grombie był krainą gór, ciągłych deszczy i rozbójników. Przypominał nieco Szkocję. Zły Kraj, siedziba czarownika Moldorna był miejscem pochodzenia magicznych przedmiotów, takich jak wymienione powyżej Pióro. Morze Zamknięte można porównać do Morza Śródziemnego, zaś Bezmiar do Atlantyku. Za północną granicą Cesarstwa znajdował się Aler, kraina zamieszkana przez rasę starszą niż ludzkość. Poddani cesarza podejmowali próby jej kolonizacji.

Moc stanowiła bezosobową siłę, przenikającą Wszechświat. Posiadała odpowiedniki w wielu dawnych wierzeniach naszego świata np. mana, chi, prana, nyama, manitou, orenda itd. Następujące co jakiś czas Pęknięcia Mocy stanowiły źródło zła na świecie. Sprowadzały na ludzi napady agresji. Stąd właśnie Glorm, grombelardzki rozbójnik, osiadły w Rollaynie jako magnat Golst zamordował swoją najwierniejszą niewolnicę Liwarę. Później omamiony czarami Moldorna uśmiercił swoją kochankę, Irinę, którą podejrzewał o zdradę. Pęknięcia Mocy można porównać do szaleństwa zesłanego przez Herę na Heraklesa, mordującego swoją żonę i dzieci.

Z Mocy wyłoniły się bóstwa osobowe. Na czele panteonu stał bóg Kraf, zwany Największym, bardziej podobny do gnostyckiego Demiurga niż do kochającego, chrześcijańskiego Boga. Dał rozum ludziom, sępom i kotom. Slava – Czarownica uznała dar rozumu za krzywdę wyrządzoną rasom i źródło zła na świecie. (Warto porównać ten fragment z wierszem Wisławy Szymborskiej ,,Pochwała złego o sobie mniemania’’). Za karę uwięziła Krafa w górskiej jaskini pod postacią pięknej kobiety.

Zdarzenie to przyczyniło się do powstania legendy opowiadanej w Grombelardzie. Tęczowa Królowa Światła przyleciała przed wiekami z dalekich krain na grzbiecie swojego brata, kondora. Zły czarownik Moldorn zabił kondora i uwięził boginię w jaskini.

Sam Kres był ateistą, uznającym zło na świecie za dowód na nieistnienie Boga (Feliks W. Kres ,,Galeria dla dorosłych’’ ¹).

Zdaniem Kresa prawdziwy pisarz fantasta powinien umieć wymyślać własne istoty fantastyczne, zamiast bez końca wałkować tolkienowskie elfy i krasnoludy (pełna zgoda!). Trzeba przyznać, że wykreowane przez Kresa rasy rozumne nie będące ludźmi, są bardzo oryginalne ;).

Koty (ulubione zwierzęta Autora) potrafiły mówić. Były waleczne, honorowe i nigdy nie kłamały. Największe z nich, gadba osiągały rozmiary lwów i były równie groźne. Niekiedy zakładały zbroję. Do rasy tej należał bury Rbit L. S. I., wierny przyjaciel rozbójnika Glorma z Grombelardu. Koty były wrogami sępów. Niegdyś walczyły w powstaniu przeciw ludziom. Witały się unosząc łapę w Pozdrowieniu Nocy.

Znające ludzką mowę sępy były okrutne, podstępne i cały czas kłamały. Gnieździły się w górach. Pozbawiły oczu wojowniczkę Karenirę. Pod odzyskaniu wzroku zaczęła je tępić.

Alerczycy przypominali Yahoosów z ,,Podróży Guliwera’’ Jonathana Swifta ² i Piktów z opowiadań R. E. Howarda o Conanie ³. Stanowili przedludzką rasę z czasów Pomroki, nieudany eksperyment Krafa z tworzeniem istot rozumnych. Mieli ciemną, kosmatą skórę, kły i pazury oraz olbrzymie genitalia. Posługiwali się prymitywnym uzbrojeniem i czcili smoka z głową żaby. Mordowali osadników z Cesarstwa, aby odzyskać należące do nich niegdyś ziemie. Sami byli zabijani przez cesarskie wojsko z nie mniejszym okrucieństwem.

Trzeba przyznać, że opisany przez Kresa świat jest bardzo brutalny, choć nie bardziej niż ten, w którym my żyjemy :(. Istniało w nim niewolnictwo i gwałty. Ofiarą przemocy padali ludzie jak i zwierzęta. Czarownik Brule nakłonił Ilarę do skatowania biczem uwielbiających ją psów. Piraci nie byli romantycznymi poszukiwaczami skarbów, ale bezwzględnymi mordercami kobiet i dzieci (tak jak w historii).

Kres nie moralizował i nie podnosił na duchu. Krzywdzące byłoby jednak zarzucenie mu pochwały zła i zachęty do jego czynienia. Jego bohaterowie przynajmniej próbowali dążyć do dobra. Brule, zgłębiający zagadnienie zła, aby z nim walczyć, zafascynował się nim i przeszedł na jego stronę jak tolkienowski Saruman. Podobieństwo to zwraca uwagę tym bardziej, że Kres nie był fanem Tolkiena ⁴. Okrutny pirat Rapis, zwany Demonem Walki poniósł karę za wyrządzone krzywdy. Nie będąc w stanie zmusić swojej branki, Ridarety, aby go pokochała, ścisnął w dłoni magiczny Rubin Córki Grzmotu i umarł jako stary, siwy karzeł. Gwardzista Barg, towarzysz broni Kareniry oślepionej przez sępa, z miłości do niej oddał własne oczy. Swoje poświęcenie przypłacił jednak samobójstwem. Bardzo pozytywnym bohaterem był czarownik Dorlan. Wyrzekł się swej mocy, widząc, że magia powoduje zło, nawet gdy towarzyszy jej zamiar czynienia dobra. Na uwagę zasługują słowa Dorlana wypowiedziane do Brula: ,, - Świat to mapa zła – rzekł powoli. - Ale jednak, ale jednak są na niej plamki dobra, Brule’’.

Nawiązaniem do twórczości Kresa była kotka Silana z powieści ,,Grillbar Galaktyka’’ Mai Lidii Kossakowskiej ⁵.

1 Odsyłam do posta: ,,Galeria dla dorosłych’’.

2 Odsyłam do posta: ,,Podróże Guliwera’’.

3 Odsyłam do postów: ,,Conan – władca wyobraźni’’ i ,,Piktowie’’.

4 Innymi pisarzami fantasy niechętnymi twórczości Tolkiena są: Michael Moorcock, China Mieville i … Andrzej Pilipiuk.

5 Odsyłam do posta: ,,Grillbar Galaktyka’’.

Oniricon cz. 1094

     Śniło mi się, że:

- oglądałem w TV amerykańską komedię o fikcyjnym papieżu z XXI wieku, bardzo wysokim mężczyźnie z czarnymi włosami, który miał córkę, nastoletnią blondynkę, na tym filmie zobaczyłem też samego siebie, leżałem na zielonej kanapie, zaś papież Franciszek przytulał się do mnie, czułem się nieswojo i miałem obawy, że zostaniemy uznani za homoseksualistów, w końcowej scenie fikcyjny papież z córką u boku stanął w samej podkoszulce i szortach na korytarzu i podziękował wszystkim bohaterom filmu,

- na jakimś bankiecie spotkałem rudą kobietę w podeszłym wieku, która powiedziała mi o ,,Discoworld'', początkowo nie zrozumiałem, że miała na myśli Świat Dysku z cyklu powieści fantasy Terry'ego Pratchetta, moja rozmówczyni uważała żółwia, Wielkiego A'Tuina za robota, zapowiadała ekranizację, w której Świat Dysk nie miał być płaski, uznawała go za multiuniwersum, złożone z wielu mniejszych światów, po tej rozmowie przeniosłem się do Świata Dysku, gdzie spotkałem na prerii olbrzymiego, brązowego szopa pracza, zaprzężonego do wozu,

- rozmawiałem z Evcelmą ov Taurayakovą o tym, że niemieckie słowo ,,von'', pisane między imieniem a nazwiskiem jest obraźliwe,

- córka papieża zwracała się do niego ,,tato święty'',

- zamierzałem zacytować na blogu fragment ,,Buntu barbarzyńców'' prof. Wojciecha Roszkowskiego, aby pokazać zmarłej Sławomirze różnicę między dobrym a złym konserwatyzmem,

- w Boże Narodzenie 2025 r. w domu wujka Andreusa i cioci Marjoleny ov Küjvis oglądałem sporo telewizji, min. film o indrikoterium jako królu oligoceńskich zwierząt oraz o córce Hitlera, w 1945 r. Führer teleportował swoją nieletnią córkę do XXI wieku, aby chronić ją przed bombardowaniem Berlina, dziewczynka była agresywna, biła i wyzywała dorosłych oraz groziła im śmiercią,

- w skarbcu Wojska Polskiego przechowywany jest mongolski sztandar Orongo, zapewniający nieśmiertelność,

- zmartwiłem się gdy czytana przeze mnie książka fantasy rozpadła mi się w rękach, jej autorami był duet Marka Twaina i Feliksa W. Kresa,

- Stanisław Szur powiedział, że wykrył spisek dążący do ustanowienia światowego państwa ze stolicą w Wilamowicach z urzędowym językiem wilamowickim (wymyślone na jawie). 

Błogosławieństwo Wieży Babel

 ,,Najdalej w pochwale różnorodności poszedł armeński kronikarz z XIII wieku Wardan Areseltsi (zm. ok. 1270), który uznał pomieszanie języków budowniczych wieży Babel za Boskie dobrodziejstwo. Na miejsce prymitywnego pierwotnego języka wytworzyły się pełne finezji i swoistego czaru języki narodowe: delikatny grecki, pełen mocy rzymski, groźny huński, błagalny syryjski, bujny perski, uroczy alański, zabawny gocki, głęboko brzmiący egipski, szczebiotliwy indyjski oraz słodki, ozdobny i pełen wyrazu ormiański'' - Benedykt Zientara ,,Świt narodów europejskich''

 

Refleksja polityczna cz. 96

 

    Trump bardzo dobrze zrobił, że obalił i uwięził Maduro. Tego samego życzę Putinowi, Łukaszence, Tuskowi, Jinpingowi, Kim Dzong Unowi, Erdoganowi, Netanjahu i wszystkim innym tyranom.