,,Powrót Odysa''

 

 

    W listopadzie 2026 r. przeczytałem tragedię Stanisława Wyspiańskiego ,,Powrót Odysa'' z 1907 r., nawiązującą do ,,Odysei'' Homera ¹. W swojej sztuce Wyspiański korzystał z pracy francuskiego historyka, Victora Bérarda ,,Les Phéniciens et l'Odysée'' z 1902 r. Najważniejsza różnica w stosunku do pierwowzoru polega na braku szczęśliwego zakończenia w dziele polskiego dramaturga.

 

 

Stary Odys wrócił nierozpoznany do Itaki wieloletniej wojnie trojańskiej i tułaczce po nieznanych morzach i lądach. W międzyczasie jego pałac opanowali zalotnicy, splamieni licznymi rozbojami a teraz nagabujący wierną Penelopę do poślubienia jednego z nich. Poeta uwypuklił rys okrucieństwa mitycznego herosa. Odys zamordował w gniewie świniarza Eumaiosa (Pastucha). Dowiadujemy się też, że wcześniej wypędził swojego starego ojca, króla Leartesa. Po krwawej rozprawie Odysa i jego syna Telemaka (Telemacha) z zalotnikami, Leartes powrócił z wygnania. Przerażony Odys błagał ojca o przebaczenie. Tymczasem Itaka została zdobyta przez wojska Mentesa, króla Tafijczyków. Odys, ścigany gniewem Posejdona, ponownie udał się na poniewierkę. 

 

 

W trzecim, finałowym akcie były król Itaki błąkał się po plaży. Ukazywały mu się istoty mityczne; przerażająca harpia, nimfa Kalipsa, jego dawna kochanka, trzy uwodzicielskie syreny i Hermes, ukazany przez Wyspiańskiego w roli psychopompa (przewodnika dusz). Odys ujrzał Hermesa jako olbrzymią, ciemną postać w płynącej łodzi wiozącej zmarłych. 

 

1 Odsyłam do posta: ,,Odyseja''.

Oniricon cz. 1210

         Śniło mi się, że:

 

-  za napisanie powieści o królowej Tatrze dostałem literacką Nagrodę Nobla, moja Mama również dostała tę nagrodę, czym pochwaliła się cioci Ursuli ov Sienitice, Rafał Dębski zazdrościł mi, sam też uważałem, że pisze lepiej ode mnie, za pieniądze z nagrody zamierzałem kupić sobie brakujące książki z serii ,,Wierzenia i zwyczaje'' wydawane przez ,,Replikę'',

 

                                      

                                                        Fot. za: Interia Wydarzenia 

 

-  porównywałem Nagrodę Nobla z rosyjską Nagrodą Lwa Tołstoja na niekorzyść tej ostatniej, podczas gdy Alfred Nobel ufundował swoją nagrodę by wspierać pokój na świecie, Nagroda Lwa Tołstoja służy uwiarygadnianiu zbrodniczego reżimu Putina,

- odwiedziłem obcych ludzi, siedzących na poddaszu przy rodzinnym stole i bawiłem się porcelanową buławą, która była biała w niebieskie plamki,

 

 

- cieć spojrzał na mnie krzywo, gdy grzebałem w śmietniku,

- Mama ponaglała mnie do oddania książek z biblioteki parafialnej,

- w podziemiach kościoła św. Stanisława Kostki w Szczecinie mieszkają bezdomni, którzy w zamian za schronienie sprzątają kościół i jego przyległości, UWAGA: To tylko sen, nic takiego się nie wydarzyło,

 

 

- poszedłem do szczecińskiego kina zamienionego w DPS, aby oddać tam stare książki min. ,,Leśny ludek i smok''  Tony'ego Wolfa, trzy pozycje religioznawcze z PRL - były tak zniszczone, że postanowiłem oddać je na makulaturę, zirytowała mnie brzydka dziewczyna, która namawiała mnie, abym ustawił się do wspólnego zdjęcia. 

Z Kambodży do Narnii

  

 

,,Zależność od kapłanów uwidacznia się w następującej legendzie. W jednej z pałacowych wieżyc ponoć miał przebywać tajemniczy wąż. Co noc arcykapłan prowadził króla na miłosną schadzkę z wężem, który zamieniał się w piękną kobietę. Z chwilą kiedy okazywało się, że król tracił męskość, skazywano go na śmierć, aby ustąpił miejsca młodszemu. Nieszczęśnika pakowano do jedwabnego wora i zatłukiwano na śmierć maczugą z pachnącego drzewa. W tym makabrycznym opowiadaniu, również przekazanym nam przez Czu Ta - kuana, prawdą jest zapewne to, że kapłani po prostu uśmiercali władców, którzy z tych czy innych powodów stali im się niewygodni'' - Zenon Kosidowski ,,Rumaki Lizypa''

 

                                          

                                                            Ryc. za: David Wiesner 

 

    Powyższa legenda przypmniała mi powieść ,,Srebrne krzesło''  C. S. Lewisa, w której książę Rilian, następca tronu Narnii został uwięziony pod ziemią przez czarownicę, Panią w Zielonej Sukni, która potrafiła zamieniać się w zielonego węża. 

Wisznu i tancerka z Kambodży

 

 ,,Bóg Wisznu udał się razu jednego na wędrówkę po kraju w przebraniu starca, by wypróbować dobroć i litościwość ludzi. Pukał od drzwi do drzwi prosząc o przytułek, ale wszędzie spotykał się z odmową. Pewnej nocy stanął przed skromną chatką, skąd rozlegał się wesoły śpiew. Drzwi otworzyła mu tancerka, zaprosiła do wnętrza, uraczyła jedzeniem, zabawiła śpiewem i udzieliła noclegu. Wszystko to czyniła jak najnaturalniej w świecie, z miłym uśmiechem na ustach. W nagrodę za jej dobroć Wisznu stał się patronem tancerek, a swoim wyznawcom nakazał otaczać je opieką i szacunkiem'' - Zenon Kosidowski ,,Rumaki Lizypa''

 

 

                                                            Ryc. za: Nikolay Todorov 

 

    Fabuła tej legendy przywodzi na myśl znacznie późniejszą balladę ,,Bóg i bajadera'' J. W. Goethego.  

Legendy o powstaniu Angkoru

 

                                                         Ryc. za: Sonasia Holiday

 

 ,,Zdumiony i oszołomiony tym niesamowitym widokiem [Henri] Mouhot chodził po okolicy i usiłował zebrać informacje o tym tajemniczym mieście. Ale Kambodżanie niewiele mogli mu powiedzieć. Jedni utrzymywali, że Angkor jest dziełem króla aniołów Pra - Eun, inni zapeniali, że zbudowali go wielkoludy lub też po prostu odpowiadali: 'Urosło samo''' - Zenon Kosidowski ,,Rumaki Lizypa''

 

 

                                                    Ryc. za: angkorfractals 

Listy Vrain Lucasa

 

 

    ,,Jeżeli chodzi o nawiność ludzką, to wszelkie rekordy pobił chyba szacowny matematyk, astronom i członek francuskiej Akademii Nauk Michael Chastes. Jego konikiem było kolekcjonowanie autografów osobistości historycznych. Pewnego dnia zgłosił się do niego skromny urzędnik nazwiskiem [Denis] Vrain Lucas. [...] był w posiadaniu ogromnego zbioru autografów  po niejakiem Boisjourdain, który rzekomo utonął w morzu w roku 1790. 

 

 

 

[...] wśród ogromnej korespondencji znajdowały się między innymi listy Kleopatry, Juliusza Cezara, Owidiusza, Plutarcha i Karola Wielkiego. W piśmie do Arystotelesa Aleksander Wielki chwalił dzielność Gallów, w innej epistole św. Łazarz opowiada św. Piotrowi o cnotach kapłanów celtyckich, druidów. Znalazła się tam nawet korespondencja Marii Magdaleny z królem Burgundii i Jezusa Chrystusa z pewnym medykiem gallijskim imieniem Castor.

 

 

    Największy jednak rozgłos zdobył list Pascala, z którego wynikało, że to on, nie Newton, jest odkrywcą prawa grawitacji. Chastes napisał na temat broszurę, a gdy w kwietniu 1869 roku komisja ekspertów uznała ten list za autentyczny, rozentuzjazmowani patrioci paryscy urządzili na ulicach radosną manifestację.

    Jeżeli dodamy jeszcze, że wszystkie listy były pisane we współczesnym języku francuskim na papierze ze znakami wodnymi ogólnie znanej papierni, nie wiemy, co w tej farsie bardziej podziwiać: niewiarygodną bezczelność oszusta czy też apokaliptyczną naiwność kolekcjonera. 

    Lucas wyłudził od swojej ofiary kilkadziesiąt tysięcy franków, sumę na owe czasy ogromną. Po raz pierwszy powinęła mu się noga, gdy Anglik Sir David Brewster zwrócił uwagę na datę listu Pascala, z której wynikało, że autor 'Myśli' miał osiem lat, gdy rzekomo odkrył prawo grawitacji. Lucasa zdemaskowali jednak ostatecznie Włosi, a nie uczeni francuscy. W 1870 r. oszust został skazanty na dwa lata więzienia i 625 franków grzywny. Po wojnie francusko - pruskiej zaginął po nim wszelki ślad'' 

- Zenon Kosidowski ,,Rumaki Lizypa'' 

 

Julian Apostata i Achilles

 

 

 ,,Flawius Klaudius Julianus, nazwany przez dziejopisów chrześcijańskich Apostatą (Odstępcą), był żarliwym wyznawcą religii pogańskiej. Jego matka Bazylina miała sen, że urodziła Achillesa i dlatego Julian poczytywał tego herosa greckiego za swego protoplastę'' - Zenon Kosidowski ,,Rumaki Lizypa''

 

    Wielbicielem mitycznego Achillesa był także Aleksander Wielki.