wtorek, 24 stycznia 2023

Jack Frost




,, [...] w Anglii w orszaku świętego [Mikołaja] idzie niejaki Jack Frost, psotny chochlik, który rysuje na oknach kryształowe kwiaty'' - Monika Utnik - Strugała ,,Idą Święta. O Bożym Narodzeniu, Mikołaju i tradycjach świątecznych na świecie'' 



 

Zabierz czarownicy miotłę




 ,,W wigilijne przesądy wierzą nie tylko Polacy. Tego dnia Norwedzy skrzętnie chowają po szafach wszystkie miotły, szczotki i mopy. [...] wierzą, że w wieczór wigilijny w domach zjawiają się czarownice i szukają czegoś, na czym mogłyby polatać. A przecież nikt nie chce być okradziony z użytecznego sprzętu'' - Monika Utnik - Strugała ,,Idą Święta. O Bożym Narodzeniu, Mikołaju i tradycjach świątecznych na świecie''

Legenda o gwieździe betlejemskiej




,,Dawno temu żyła w Meksyku biedna dziewczyna. Gdy nadeszły święta, zapragnęła podarować Jezuskowi jakiś prezent, a że nie miała pieniędzy, zerwała gałązki rosnącego przy drodze nieznanego krzewu, związała je w bukiet i złożyła w kościele przy ołtarzu. Jakie było zdziwienie wiernych, gdy wkrótce przebarwiły się na czerwono. Uznano, że to cud, i zaczęto dostrzegać w poinsecji symbol Bożego Narodzenia'' - Monika Utnik - Strugała ,,Idą Święta. O Bożym Narodzeniu, Mikołaju i tradycjach świątecznych na świecie'' 

El caganer

 


,,Szopki popularne są również w Hiszpanii. [...] Tym, co je odróżnia od szopek włoskich, jest figurka zwana el caganer, pojawiająca się zwłaszcza w szopkach z Katalonii. Przedstawia ona pana, który zwykle kuca sobie gdzieś z boku, ma spuszczone spodenki i robi ... kupę. Postać ta zgodnie z tradycją ma przynieść w nowym roku urodzaj [...]. Dawniej el caganer był rolnikiem lub pasterzem. Współcześnie często ma twarze znanych osób: polityków, sportowców i gwiazd ekranu. Możemy kupić el caganer, który przypomina byłego prezydenta Stanów Zjednoczonych Baracka Obamę, piłkarza Cristiano Ronaldo czy piosenkarza Michaela Jacksona'' - Monika Utnik - Strugała ,,Idą Święta. O Bożym Narodzeniu, Mikołaju i tradycjach świątecznych na świecie''



 

Kalikantzari

 


,, [...] Grecy wieszają nad kominkiem dzwoneczki, które mają ich ostrzec, gdyby w domu pojawiły się niesforne karzełki - kalikantzari. Te zezowate i koślawe postaci nigdy nikogo nie krzywdzą, ale psocą niemiłosiernie: rozsypują mąkę, kąpią się w oliwie i sprawiają, że mleko kwaśnieje'' - Monika Utnik - Strugała ,,Idą Święta. O Bożym Narodzeniu, Mikołaju i tradycjach świątecznych na świecie''



Kalikantzari (kallikantzaros) występuję w folklorze nie tylko Grecji, ale też Bułgarii, Turcji, Serbii, Albanii, Bośni i Cypru. Zdaniem Mircei Eliadego wywodziły się od mitycznych centaurów. 

Julbock



 ,,Sto lat temu był w Szwecji zwyczaj, że dorośli przebierali się za kozła julbock i straszyli dzieci. Wybrany mężczyzna okrywał się zwierzęcymi skórami, na twarz zakładał koźlą maskę z rogami i chodząc po okolicznych domach, wyłudzał podarki. Obiecywał, że da wszystkim spokój, jeśli w zamian dostanie coś ładnego. Dopiero z czasem [...] przestał być złośliwy i sam zaczął obdarowywać dzieci prezentami. Potem zastąpił go Mikołaj - na świątecznych pocztówkach kozioł ciągnie jego sanie'' - Monika Utnik - Strugała ,,Idą Święta. O Bożym Narodzeniu, Mikołaju i tradycjach świątecznych na świecie''



 

Przyszłość szczurów i węży



 ,,W swojej książce Future Evolution (Przyszłość ewolucji) [Peter] Ward przedstawia szczury uzbrojone w szablaste kły, przekształcone w skoczki rozmiarów kangurów, oraz węże, które nauczyły się szybować w powietrzu'' - Alan Weisman ,,Świat bez nas''