poniedziałek, 17 kwietnia 2023

Tadeusz Boy - Żeleński

 


Tadeusz Boy – Żeleński (1874 – 1941) był polskim pisarzem, publicystą, satyrykiem i tłumaczem. Napisał min. ,,Słówka’’, ,,Flirt z Melpomeną’’, ,,Brązownicy’’ (o Adamie Mickiewiczu), ,,Obrachunki fredrowskie’’ i ,,Marysieńkę Sobieską’’. Dokonał licznych przekładów dzieł literatury francuskiej. Będąc z zawodu lekarzem pediatrą zorganizował akcję Kropla Mleka polegająca na propagowania właściwego żywienia niemowląt. Zginął rozstrzelany przez Niemców we Lwowie.

Równocześnie ten sam Boy – Żeleński w latach 30 – tych propagował aborcję i eugenikę. Postulował sterylizację osób chorych i dopuszczał uśmiercanie dzieci już urodzonych (za: Magdalena Gawin ,,Rasa i nowoczesność. Historia polskiego ruchu eugenicznego’’, str. 227). Pod wpływem niemieckiego seksuologa, Magnusa Hirshfelda zaczął domagać się zniesienia kar za czyny homoseksualne. Zwalczał chrześcijańską etykę w broszurach: ,,Piekło kobiet’’, ,,Nasi okupanci’’ i ,,Dziewice konsystorskie’’. Podczas II wojny światowej kolaborował z Sowietami. Próbował wykorzystać swe wpływy u komunistycznych okupantów do obrony deportowanych przez nich Wiktora Turka i prawdopodobnie też Anny Tetmajerowej.

Był pierwowzorem niebieskiego, trójgłowego szczura z mojej powieści fantasy ,,Tatra’’. Pierwowzorami wymienionych poniżej Chytreygi i Stanisława z Apapu, byli politycy Roman Giertych i Stanisław Papież, którzy pośmiertnie atakowali Boya – Żeleńskiego.



,,W innym grodzie Orlandu, zwanym Oska, a w erze trzynastej ‘Mox’, żył wielki jak człowiek, szczur o niebieskim futrze i trzech głowach niczym Cerber. Zwierz mieszkał w lesie i szukał pokarmu w ciernistych krzewach. Ciernie raniły jego skórę, a krople krwi zamieniały się w piękne kwiaty, rosnące na dalekim Zachodzie, a ich zapach podobno leczył wiele chorób dziecięcych. Jednak kapłani Ageja ostrzegali przed kwiatami czarnymi z wizerunkiem czaszki, rosnącymi na terenach obecnej Francji, bo był w nich syfilis. W Oska działał Klub Szarego Orła, którego wódz Chytreyga uważał, że szczura wyczarowało Bractwo Czcicieli Rykara, które było złą sektą, głoszącą, że jakoby Agej nie był osobą i wiele innych paskudnych głupstw i bredni, aby szkodzić wiosce. Szczur jednak jak wszystkie leśne zwierzęta był dzieckiem Boruty [...] i jego żony, Leśnej Matki. Do Bractwa należał jednak niejaki Stanisław, którego szczur podziwiał. Jedni uważają to za prawdę, a inni za kłamstwo, że pożerał dzieci, a szczególnie miał lubić wyjadać je z łon matek. Wrogowie szczura pod wodzą Stanisława z Apapu, wyruszyli na polowanie, aby zabić zwierzę. [...] Tatra wyruszyła do Oski, aby sprawdzić co jest prawdą i czy faktycznie trójgłowy szczur zmienia barwę na czerwoną. ‘’ - ,,Tatra ‘’.


Śniło mi się, że:


- Tadeusz Boy Żeleński napisał bajkę o tygrysach, z której to powodu był oskarżany o szerzenie obłudy,

- Tadeusz Boy Żeleński oskarżał likaony o okrucieństwo.

niedziela, 16 kwietnia 2023

,,Na skrzydłach kondora. Bajki z Chile''

 

,,Jakże czyste jest, Chile, twe błękitne niebo,

Tak jak czyste są wiatry, które cię przecinają,

A twe ukwiecone łąki

Są szczęśliwą kopią Raju

Majestatyczne są twe ośnieżone szczyty

Które jako twierdze dał tobie Pan,

A fale morskie, które obryzgują twe brzegi

Obiecują ci twój przyszły splendor.


Słodka Ojczyzno, przyjmij przysięgę

Którą Chile składa na twych ołtarzach:

Grobowcem będziesz wolnych,

Albo też azylem przeciw uciskowi’’

- Eusebio Lillo (1826 – 1910) i Ramón Carnicar (1789 – 1855) ,,Hymn Chile’’




W kwietniu 2023 r. przeczytałem książkę Luigiego Dal Cina ,,Na skrzydłach kondora. Bajki z Chile’’ (wł. ,,Sulle ali dei condor. Fiabe del Cile’’). Antologia zawiera opowieści rdzennych ludów Chile; Inków, Mapuche, Polinezyjczyków z Wyspy Wielkanocnej i innych.



W inkaskim micie stwórcą świata był bóg Wirakocza. Pomagał mu Inti mający postać ptaka, który stworzył Słońce i Księżyc oraz puma Titi o rubinowych oczach, która stworzyła gwiazdy.



Boski wąż Kai Kai był władcą morza, podczas gdy wąż Treng Treng władał ziemią i powodował jej trzęsienia.



Make Make był ptasiogłowym bogiem czczonym na Wyspie Wielkanocnej. Za jego namową, człowiek imieniem Toeie jako pierwszy odprawił wiosenny rytuał ,,człowieka – ptaka’’. Polegał on na przeniesieniu przez morze nieuszkodzonego jaja ptaka gnieżdżącego się na skale.



Górski bóg Yastay objawiał się jako olbrzymie, białe gwanako. Pomógł ubogiemu i uczciwemu pastuszkowi Chandze odnaleźć zgubione zwierzę i obdarzył go złotem i srebrem.



Araukaria (gatunek drzewa iglastego), zdolna do przemieszczania się, była totemem indiańskiego plemienia z południowego krańca Chile. W zamian za ofiarę z obuwia zawieszonego na jej gałęziach, pomogła dwójce Indian uciec przed śnieżycą.




Cherufe był złym duchem mieszkającym w wulkanie, któremu szaman składał ofiary z młodych kobiet. Baśń opowiada o pokonaniu demona przez bohatera w białym pióropuszu, oraz o wskrzeszeniu jego ofiar.


Uwagę zwraca baśń o rolniku uprawiającym ziemniaki (roślinę udomowioną przez Inków), który pojął za żonę boginkę przybyłą z gwiazd. Ta kiedy żona uciekła od niego do nieba, szukał jej, lecąc na grzbiecie kondora. Ptak zażądał aby rolnik karmił go mięsem dwóch lam, co posiada swoją analogię w kaszubskiej baśni o Muzalfie latającym na gryfie.

sobota, 15 kwietnia 2023

,,Głos tam - tamów. Bajki z Afryki''

 


W kwietniu 2023 r. przeczytałem antologię Luigiego Dal Cina ,,Głos tam – tamów. Bajki z Afryki’’ (wł. ,,Le voci dei Tam tam. Dieci fiabe dall’Africa’’) zawierającą ludowe baśnie z Nigru, Tanzanii, Tunezji, Etiopii i Erytrei.



Tematyka owych uroczych opowieści dotyczy przyrody. Można w nich przeczytać o myszy nazwanej Słońcem, psie i żółwiu, które ukradły orzechy lampartowi, jastrzębiowi, który nauczył perliczki latać i szakalu, który też chciał posiąść tę umiejętność. Poznajemy też mit o zwierzętach (min. hienach), które nie posłuchały boskiego zakazu i oglądały stworzenie nocy. Od tego czasu są zmuszone do aktywności we właśnie tej porze.



Baśnie te uczą, że spryt połączony z odwagą może odnieść zwycięstwo nad siłą fizyczną. Wiewiórka uratowana przez myśliwego, odwdzięczyła mu się, odstraszając lwa groźną pożarcia go. Z kolei stonoga wystraszyła swymi przechwałkami zająca, hienę, lamparta, lwa, nosorożca i słonia, aż sama została w podobny sposób przepędzona przez ropuchę.



Z Tunezji pochodzi opowieść o jaszczurce, która wpadła do naczynia z mlekiem. Tak długo machała łapami o ogonem, próbując się wydostać, że aż ubiła masło. Pamiętam, że w liceum słyszałem od księdza na rekolekcjach niemal identyczną historię, w której jednak zamiast jaszczurki występowała żaba.

piątek, 14 kwietnia 2023

,,Jedwabne wątki. Baśnie z Dalekiego Wschodu''

 

,,Przywiózł mnie tu z zapomnianych dżungli Khitaiu, gdzie szare małpoludy pląsały na dźwięk piszczałek żółtych kapłanów, a ofiary z owoców i wina piętrzyły się na mych poniszczonych ołtarzach’’ - Robert Ervin Howard ,,Wieża Słonia’’


 



W kwietniu 2023 r. przeczytałem książkę Luigiego Dal Cina ,,Jedwabne wątki. Baśnie z Dalekiego Wschodu’’ (wł. ,,Favolosi introcci di seta. Fiabe dell’estremo Oriente’’) wydaną w serii ,,Baśnie z czterech stron świata’’. W skład antologii wchodzą utwory z Chin, Japonii, Korei i Mongolii.



Jednym z bohaterów jest chiński filozof Czuang – tsy (ok. 369 – 286 p. n. e.). Pewnej nocy śnił, że jest motylem, który miał sen, że jest Czuang – tsy. Po obudzeniu filozof sam już nie wiedział kim w końcu jest: człowiekiem śniącym o byciu człowiekiem, czy człowiekiem śniącym o byciu motylem.



Japońska księżniczka Rubinka (nazwana tak z powodu upodobania do koloru czerwonego) została zamieniona przez rajskiego ptaka w rubin. W tej postaci wpadła do morza, gdzie połknęła ją ryba. Złowił ją ubogi rybak, wydobył klejnot z jej brzucha i pokochał go szczerą miłością. Wówczas księżniczka odzyskała ludzką postać i została żoną rybaka.

Chińska hafciarka nazywana Igłą Śmigłą, odrzuciła zaloty cesarza i trzema kroplami swej krwi ożywiła wyhaftowane przez siebie koguta, słowika i smoka.



W Chinach żył bogaty kolekcjoner sztuki ze smoczym motywem. Kiedy jednak przybył do niego żywy smok, człowiek ten wielce się przeraził. Z baśni tej również chrześcijanin może wyciągnąć dla siebie morał, że nie każdy kto dużo mówi o Bogu, naprawdę Go kocha.



Koreański pies uratował swe życie wyprowadzając w pole głodnego tygrysa. Nakłonił go bowiem, aby łowił ryby zanurzywszy ogon w przeręblu. W rezultacie ogon tygrysa został uwieziony przez lód. W ten sam sposób w rosyjskiej baśni lisica oszukała wilka.

Z Mongolii pochodzą opowieści o głupcach. Jeden z nich ujrzawszy w studni odbicie Księżyca, zaczął czerpać wodę, aby naturalny satelita mógł wrócić na nocne niebo. Niejaki Carca Namdżil był tak głupi i leniwy, że niczego się nie nauczył przez trzy lata pobytu w buddyjskim klasztorze. Mimo to zyskał sławę mędrca i wróżbity, umiejąc jedynie naśladować głosy zwierząt i gesty chińskiego handlarza wieprzowiny, które inni ludzie brali za oznaki wielkiej mądrości. W przypadku tej baśni można by zapytać czy bardziej głupi był Carca Namdżil czy też jego otoczenie.

czwartek, 13 kwietnia 2023

Oniricon cz. 907

         Śniło mi się, że:



- napisałem, że w ,,Sezonie burz'' Andrzeja Sapkowskiego wiedźmin Geralt jest jedyną postacią, która stara się postępować uczciwie,



- w programie  Teletubisiach lew pożarł niedźwiedzia,



- mały chłopiec odczarował wilkołaka za pomocą drogich kamieni,



- pewien młodzieniec zabijał ryby leżące na patelni strzelając do nich ze strzelby, gdy sam próbowałem to zrobić, postrzeliłem siebie,



- Benito Mussolini pocałował mnie w usta,



- obecnie w Afryce żyją parazaurolofy ubarwione jak zebry, przed jednym z nich tańczyła piękna Murzynka,

- idąc ulicą powiedziałem, że liczba  127 jest trudna do zapamiętania,



- w bibliotece znalazłem zbiór baśni o wróżkach, lecz wstydziłem się go wypożyczyć, bojąc się, że zostanę uznany za dziecinnego,




- wilczyca opiekowała się rodzącą Aaricią i odpędzała od niej czarne, demoniczne koty, wdzięczna Aaricia nazwała swą córkę imieniem Louve, czyli Wilczyca. 

,,Maryjki. Opowieści o Matce Boskiej''

 

,,1. Chwalcie łąki umajone,

Góry, doliny zielone.

Chwalcie, cieniste gaiki,

Źródła i kręte strumyki!


2. Co igra z morza falami,

W powietrzu buja skrzydłami,

Chwalcie z nami Panią Świata,

Jej dłoń nasza wieniec splata.


3. Ona dzieł Boskich korona,

Nad Anioły wywyższona;

Choć jest Panią nieba, ziemi,

Nie gardzi dary naszymi.


4. Wdzięcznym strumyki mruczeniem,

Ptaszęta słodkim kwileniem,

I co czuje, i co żyje,

Niech z nami sławi Maryję!’’

- Karol Antoniewicz SI (1807 – 1852) ,,Chwalcie łąki umajone’’



 

W kwietniu 2023 r. przeczytałem książkę Justyny Bednarek ,,Maryjki. Opowieści o Matce Boskiej’’ z ilustracjami Marianny Oklejak. Jest to ilustrowane do dzieci literackie opracowanie polskich podań ludowych, przeważnie z Podkarpacia.



Akcja tych uroczych historyjek rozgrywa się w mitycznym illo tempore. Łączą się w nich realia Ziemi Świętej i polskiej wsi, wątki prasłowiańskie (płanetnicy służący Maryi) i elementy współczesnej techniki jak samochód, telefon czy paralotnia. Dowiadujemy się z nich, że Maryja pozwoliła św. Rochowi zabrać do Nieba jego wiernego psa, Roszka, zaś na Księżycu zamieszkali Pan Twardowski (uratowany przez Maryję z mocy diabła) i św. Jerzy, najbardziej znany zabójca smoka.



Matka Boska została ukazana z ogromną czułością. Kochała Jezusa, ludzi i przyrodę. Jej ulubionymi psami były jamniki i kundle. Gotowała w Niebie pierogi z jagodami i grochówkę. 2 lipca w święto Matki Boskiej Jagodnej, lud powstrzymywał się od zbierania jagód, aby Maryja mogła nakarmić nimi sierotki mieszkające w Niebie. Możemy przeczytać jak Maryja w dniu swego Zwiastowania uratowała przed utonięciem ciężarną kotkę. Kiedy uciekała z Dzieciątkiem przed siepaczami Heroda, schronienia udzieliła jej leszczyna, zaś osika ze strachu odmówiła i dlatego trzęsie się po dziś dzień. Jezus i późniejszy Dobry Łotr (św. Dyzma) spotkali się po raz pierwszy jako niemowlęta w kąpieli. Dzięki Świętej Rodzinie, ojciec Dobrego Łotra, porzucił rozbój i został szewcem. W czasie Pasji, płaczącą Maryję pocieszała żaba. W nagrodę martwe żaby nie gniją. Ponadto Maryja pozbawiła nóg złośliwego węża i kazała pysznemu pająkowi mieszkać w ciemnym kącie.

Owe ludowe apokryfy są bardzo piękne i wzruszające :). Uczą, że tym co się naprawdę liczy, nie jest władza i bogactwo, ale miłość i dobroć.

Internetowe ,,cuda na kiju'' cz. XXXVI

 


1. Korespondentka portalu ,,Mojo’’ z Woroneża zastanawiała się czy stanie na gwoździach może pomóc w zajściu w ciążę (fot. ze strony ,,Rosja – horror from real Mordor’’ na Facebooku).



2. Aleksandr Kudriawcew, dyrektor Federalnego Instytutu Genetyki Ogólnej i członek Rosyjskiej Akademii Nauk miesza naukę z literalną wykładnią ,,Biblii’’. Twierdzi mianowicie, że choroby sprowadził grzech pierworodny, powodujący zmiany genetyczne. Ludzie przed jego popełnieniem dożywali nawet 900 lat. Długość życia skróciła się po potopie. Zmiany genetyczne są powodowane również przez grzechy rodowy i osobisty. Choroby spowodowane grzechem ojca ciągną się do siódmego pokolenia.




3. W 2016 r. Jemeńczyk z miasta Al Hudaydah, mówiący niezrozumiałym dialektem, pił krew żywych psów. Policja nie podała jego nazwiska.



4. Słoń australijski (Elaphus antypodus) jest największym ssakiem Australii. Pochodzi od słoni azjatyckich, które przepłynęły Przesmyk Malajski. Pokryty jest brązową skórą, zaś tylko samce posiadają ciosy. Aborygeni polują nań dla mięsa. Zwierzę to zostało wymyślone przez autora fantastyczno – przyrodniczego bloga ,,Orospedia’’.



5. Greta Thunberg została bluźnierczo przedstawiona na zdjęciu przez luteranów jako nowy Jezus. Wcześniej porównywano ją do proroka Jeremiasza (anglikanin Rowan Williams) i Dawida walczącego z Goliatem (katolik Franz Jung).


6. Aborygeni są potomkami ludzi i kosmitów.



7. Ludzie zostali stworzeni przez kosmiczną cywilizację Hipersapiens.



8. Księżyc jest nad ranem chowany do specjalnego hangaru.

9. Piotr (32 – letni biznesmen z Warszawy) został wessany przez plamę na suficie, przez co cofnął się w czasie o dwa dni.



10. El Coco to straszydło z Hiszpanii, Portugalii i Ameryki Łacińskiej mające postać zakapturzonego humanoida z głową przypominającą kokosa. Porywa niegrzeczne dzieci.



11. W 2008 r. Lerina Garcia Gordon zdobyła międzynarodową sławę pisząc na swoim blogu, że obudziła się w równoległej rzeczywistości.



12. Steven Spielberg powiedział w nocnym programie ,,Talk Show The Late Show with Stephen Colbert’’, że UFO to pojazdy podróżników w czasie.

13. Wyznawcy Wielkiej Tartarii głoszą, że przed wojną atomową z lat 1760 – 1816 budowano miasta – gwiazdy (,,gwieździste bastiony’’), których kształt umożliwiał pozyskiwanie darmowej energii z wibracji kosmicznych.



14. Marek Kryda twierdzi, że Jagiellonowie pochodzili od Waregów, a dokładniej od legendarnego Ruryka.


15. Chazarowie (lud żyjący we wczesnym średniowieczu) popełnili zbrodnię w Katyniu. Czego to onuce nie wymyślą, byle tylko wybielić Rosję!



16. Projektantka mody Teresa Garland jest samozwańczym Elektorskim Prezydentem RP. Walczy z ZUS – em, który jej zdaniem realizuje Nowy Porządek Świata (NWO).

17. Inne samozwańcze głowy państwa:



- Włodzimierz Julian Korab – Karpowicz; prezydent Polski in spe z 2020 r,

- Władysław Janusz Małkiewicz; tymczasowy prezydent Polski na uchodźstwie z 2020 r.,



- Romana Didulo – samozwańcza królowa Kanady.



18. Rolnik Marcin Bustowski z politycznej sekty Kamratów pisał, że: ,,Teoria ta opiera się na postrzeganiu, że Ziemia może być znacznie większa niż nam się mówi, i istnieje droga w nieznane przez to, co nazywa się ‘Bramy lata’. Zgodnie z tą teorią światy zewnętrzne są przed nami ukryte, a my jesteśmy częścią kolonii posłusznych niewolników w wewnętrznym kręgu (‘Ziemi’). To wyszukana, misterna, zaplanowana iluzja zamykania ludzi w zamkniętym obszarze, aby ludzie nawet nie pomyśleli o dalszym dochodzeniu. Według teorii lód topnieje latem na Antarktydzie, a w efekcie powstają bramy, przez które statki mogą przejść na otwarte morze, gdzie są inne, nieznane nam kontynenty. Dlatego samoloty nie przekraczają Antarktydy, a zwykłym ludziom zabroniono ją eksplorować’’.