,,Ale
Bóg dobry spóyrzał na Polaków.
Bo
ich do wielkich przeznaczeń gotował:
W
pośród Kruszwicy spokoynych wieśniaków
Był
Piast, co Bogów i ludzi miłował’’
-
Julian Ursyn Niemcewicz ,,Śpiewy historyczne’’
Piastowie
są moją ulubioną dynastią i odgrywają ważną rolę w polskiej
świadomości narodowej. Warto wiedzieć, że używany dziś termin
,,dynastia
Piastów’’
został utworzony dopiero przez XVIII – wieczną historiografię.
Wcześniej nazywało się ich ,,panami
przyrodzonymi’’.
W
polskich legendach pojawia się założyciel dynastii, Piast, syn
Chościska z żoną Rzepichą i synem Siemowitem (Ziemowitem),
Lestek, Siemomysł i jego żona Górka, Adelajda przed chrztem
nosząca imię Włodzisława – wojownicza siostra Mieszka I ,
oraz okrutny Bolesław Zapomniany usiłujący przywrócić pogaństwo.
Na studiach dowiedziałem się, że pogańscy książęta Polan;
Siemowit, Lestek i Siemomysł – pradziad, dziad i ojciec Mieszka I,
mogli być postaciami historycznymi.
W
,,Poczcie
królów i książąt Polski’’
namalowanym przez Jana Matejkę figurują następujący Piastowie:
-
Mieszko I (ok. 960 – 992) – pierwszy chrześcijański władca
Polan,
-
jego żona Dobrawa (ok. 940 – 977) z pochodzenia Czeszka,
-
Bolesław Chrobry (992 – 1025) – pierwszy król Polski,
-
Mieszko II (1025 – 1034),
-
jego żona bł. Rycheza (po 994 – 1063) z pochodzenia Niemka,
-
Kazimierz Odnowiciel (1034 i ok. 1040 – 1058) – przeniósł
stolicę z Gniezna do Krakowa,
-
Bolesław Śmiały (1058 – 1079) - ,,wsławił’’ się
zabójstwem biskupa krakowskiego, św. Stanisława ,
-
Władysław Herman (1079 – 1102),
-
Bolesław Krzywousty (1102 – 1138) – według legendy zmasakrował
niemieckie wojska na Psim Polu; ponadto był mecenasem pierwszego
polskiego kronikarza Galla Anonima ,
a jego testament zapoczątkował rozbicie dzielnicowe,
-
Władysław Wygnaniec (1138 – 1446),
-
Bolesław Kędzierzawy (1146 – 1173),
-
Mieszko III Stary (1173 – 1177 i ok. 1198 – 1202),
-
Kazimierz Sprawiedliwy (1177 – 1194) ,
-
Leszek Biały (po 1202 – 1227) ,
-
Władysław Laskonogi (1202 – przed 1206 i 1228 – 1231),
-
Henryk I Brodaty (1231 – 1238),
-
Henryk Pobożny (1238 – 1241) – poległy w bitwie z Tatarami pod
Legnicą,
-
Konrad Mazowiecki (1241 – 1243) – sprowadził Krzyżaków do
walki z Prusami, co w dłuższej perspektywie miało opłakane skutki
dla Polski,
-
Bolesław Wstydliwy (1243 – 1279),
-
Leszek Czarny (1279 – 1288),
-
Przemysł II (1295 – 1296),
-
król czeski Wacław II (1300 – 1305),
-
Władysław Łokietek (1306 – 1333) – po długich zmaganiach
koronował się na króla i zakończył rozbicie dzielnicowe,
-
Kazimierz Wielki (1333 – 1370) - ,,zastał
Polskę drewnianą, a zostawił murowaną’’.
Ród
Piastów nie wygasł wraz ze śmiercią Kazimierza Wielkiego, choć
jego przedstawiciele nie zasiadali już na tronie polskim. Ostatnim
Piastem w linii męskiej był książę legnicko – wołowsko –
brzeski Jerzy Wilhelm (1660 – 1675), zaś ostatnią Piastówną
była księżniczka legnicko – brzeska Karolina (1652 – 1707).

Dzieje
Piastów stanowią źródła inspiracji dla wielu polskich twórców
fantasy takich jak: Elżbieta Cherezińska (,,Korona
śniegu i krwi’’,
,,Niewidzialna
korona’’,
,,Płomienna
korona’’,
,,Wojenna
korona’’
i ,,Odrodzone
królestwo’’),
Rafał Dębski (,,Kiedy
Bóg zasypia’’,
,,Jadowity
miecz’’
i ,,Miłość
bogów’’),
Grzegorz Gajek (,,Piast’’),
Igor Górewicz (,,Borek
i bogowie Słowian’’,
gdzie tytułowy bohater spotyka w Nawii Czcibora, brata Mieszka I),
Witold Jabłoński (tetralogia ,,Gwiazda
Wenus, gwiazda Lucyfer’’
o przygodach maga Witelona ze Śląska, ,,Słowo
i miecz’’,
,,Ślepy
demon. Sieciech’’
i ,,Ślepy
demon. Zbigniew’’),
Konrad T. Lewandowski (,,Wysłanniczka
Bogini’’),
Tomasz Łysiak (trylogia ,,Kroniki
szalbierskie’’),
Tadeusz Miciński (,,Nietota.
Księga tajemna Tatr’’,
gdzie pojawiają się rycerze Bolesława Chrobrego śpiący w
Tatrach), Katarzyna Berenika Miszczuk (cykl ,,Kwiat
paproci’’
przedstawiający alternatywną Polskę, w której nie było chrztu,
zaś Mieszko I żyje do dzisiaj), Paweł Rochala (,,Bogumił
Wiślanin’’), Andrzej Sapkowski (,,Trylogia
husycka’’,
w której jednym z bohaterów negatywnych jest piastowski książę
Jan Ziębicki) i Małgorzata Saramonowicz (dylogia ,,Xięgi Nefasa'').
Zainteresowanych
rolą Piastów w mojej twórczości odsyłam do dostępnych na tym
blogu opowiadań: ,,Popielidzi’’,
,,Piastowie’’,
,,Chrzest
Polski’’
i ,,Jagoda’’,
oraz do szkicu ,,Bolesław
Rogatka na prezydenta!’’.
Śniło
mi się, że:
-Mieszko I
był szamanem i ujrzał Matkę Boską, która przekonała go, aby
przyjął chrzest,
- św.
Mieszko I Oświeciciel był patronem zimy i mrozu,
- Mieszko
III Stary zginął w zamachu,
- dwóch
wojów Mieszka I, z których jeden był Szkotem a drugi Skandynawem,
założyło pierwszą na ziemiach polskich gazetę.